ΔΕΥΑΡ – Θολό τοπίο

ΔΕΥΑ Ρόδου

ΔΕΥΑ Ρόδου

Τα Οικολογικά Ροδιακά επανέρχονται σήμερα για πολλοστή φορά στα θέματα της ΔΕΥΑ Ρόδου αφού τα μεγάλα θέματα με τα οποία κυρίως ασχολείται η εταιρεία, δηλαδή οι υδάτινοι πόροι και η διαχείριση των υγρών αποβλήτων, είναι ανοικτά στο νησί μας.

Για μια ακόμα φορά θέλουμε να τονίσουμε την τεράστια σημασία που έχει για το περιβάλλον αλλά και την οικονομία του τόπου μας η σωστή διαχείριση και των δύο αυτών ζητημάτων. Για το λόγο αυτό επισκεφθήκαμε και είχαμε μια σύντομη συζήτηση με το νέο πρόεδρο της εταιρείας, το Δημήτρη Τσίκκη. Τα βασικά σημεία της συζήτησης, τα συμπεράσματά μας όπως επίσης και την έρευνα που πραγματοποιήσαμε, σας τα μεταφέρουμε παρακάτω.

Φράγμα Γαδουρά – Θα λειτουργήσει φέτος;

Φράγμα Γαδουρά. Ποιος μας λέει την αλήθεια;

Φράγμα Γαδουρά. Ποιος μας λέει την αλήθεια;

Δύσκολα μπορούμε να ισχυρισθούμε ότι θα είμαστε σε θέση να πιούμε νερό από το Φράγμα Γαδουρά φέτος. Από την πλευρά του ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ δηλώνει ότι η εταιρεία είναι έτοιμη να δεχθεί το νερό από το Φράγμα όμως προβάλλει ως λόγο μη σύνδεσης των δεξαμενών με το δίκτυο το γεγονός ότι δεν υπάρχει φορέας διαχείρισης και δεν έχουν γίνει ακόμα οι απαραίτητες δοκιμές. Να σημειώσουμε ότι μετά το θόρυβο που δημιουργήθηκε και την αντιπαράθεση με τον αντιπεριφερειάρχη Ι. Φλεβάρη, ο Δ. Τσίκκης δηλώνει ότι θα χρησιμοποιηθούν οι δεξαμενές στους Αγ. Αποστόλους και τα Ασγούρου συνολικής χωρητικότητας 3.000 κυβικών μέτρων δηλώνοντας μάλιστα ότι δεν είναι απαραίτητη μια νέα δεξαμενή.

Δεν μας συμφέρει η τιμή

Το ταχυδιυλιστήριο  στο Χαράκι

Το ταχυδιυλιστήριο στο Χαράκι

Όπως είχαμε γράψει στις 8 Ιανουαρίου φέτος, ένα από τα σενάρια που εξετάζει η Περιφέρεια Ν. Αιγαίου είναι να διαχειρίζεται η ίδια το Φράγμα και να «πουλάει» το νερό στη ΔΕΥΑΡ. Για το θέμα όμως του αντιτίμου που πρέπει να πληρώσει η ΔΕΥΑΡ για να προμηθεύεται το νερό του Φράγματος και που πρόχειρα υπολογίζεται από την Περιφέρεια στα 10 λεπτά του ευρώ, ο πρόεδρος της εταιρείας δηλώνει ότι αυτή η τιμή δεν είναι συμφέρουσα αφού αυτή τη στιγμή το κόστος παραγωγής είναι πολύ χαμηλότερο, δηλαδή περίπου 4 λεπτά/κυβικό μέτρο. Σημειώνει μάλιστα ότι μόνο εάν υπάρξει τιμή που να συμφέρει την εταιρεία θα πάρει αυτή το νερό του Φράγματος καθώς τουλάχιστον στο Β. Τρίγωνο του νησιού υπάρχει επάρκεια!

Τι λέει η Περιφέρεια;

Η Περιφέρεια από την πλευρά της εμφανίζεται να επιρρίπτει ευθύνες στη ΔΕΥΑΡ αφού ανεπίσημα δηλώνει ότι … περιμένει έγγραφο της εταιρείας για να προχωρήσει στις απαραίτητες ενέργειες σύνδεσης. Καταλαβαίνει κανείς ότι μιλάμε για τη λογική του παραλόγου.

Τσίκκης και Φλεβάρης. Μήπως πρέπει να συναντιούνται πιο συχνά;

Τσίκκης και Φλεβάρης. Μήπως πρέπει να συναντιούνται πιο συχνά;

Όπως γράφουμε παραπάνω η Περιφέρεια Ν. Αιγαίου για το θέμα του Φορέα Διαχείρισης εξετάζει το ενδεχόμενο είτε να είναι αυτή αποκλειστικός διαχειριστής είτε στην καλύτερη περίπτωση να συναφθεί προγραμματική σύμβαση με τη ΔΕΥΑΡ ή με το Δήμο Ρόδου. Τονίζεται όμως ότι η σύσταση του Φορέα δεν είναι προϋπόθεση για τη σύνδεση με το δίκτυο. Ωστόσο, πηγές που γνωρίζουν την κατάσταση και στους δύο Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης λένε ότι το πιο πιθανό είναι το έργο να το λειτουργήσει ο ανάδοχος μέχρι το τέλος του έτους και μετά να ανατεθεί σε ιδιωτική εταιρεία που φυσικά θα πρέπει να πληρωθεί για να κάνει κάτι τέτοιο.

Αναβάθμιση ΒΙΟΚΑ και σύνδεση Αρχαγγέλου και Αφάντου – Χάθηκαν (;) €37,5 εκ.

Ο Βιολογικός Καθαρισμός στο Βόδι

Ο Βιολογικός Καθαρισμός στο Βόδι

Το πολύπαθο αυτό έργο φαίνεται ότι για μια ακόμα φορά τίθεται υπό αμφισβήτηση. Να υπενθυμίσουμε ότι ο τελευταίος σχεδιασμός προέβλεπε το έργο με την ονομασία «Αύξηση Δυναμικότητας ΕΕΛ Ρόδου, αγωγός μεταφοράς Λυμάτων Αρχαγγέλου – Αφάντου και αγωγοί Κολυμπίων» να περιλαμβάνει τις μελέτες και την εκτέλεση και των τριών αυτών υποέργων. Το έργο εντάχθηκε στο ΕΠΠΕΡΑΑ 2007-2014 με απόφαση του Ειδικού Γραμματέα του ΥΠΕΚΑ με προϋπολογισμό €38,5 εκ στις 4/4/2012 και η χρονική διάρκεια υλοποίησης του έργου ήταν οι 39 μήνες.

Στην πραγματικότητα όμως υλοποιήθηκαν μόνο η μελέτη για τα δίκτυα των Κολυμπίων (προϋπ. €125.356) και η προμελέτη αύξησης δυναμικότητας του ΒΙΟΚΑ στο Βόδι κατά 100.000 ισοδύναμους κατοίκους (προϋπ. €698.910). Τα υπόλοιπα υποέργα έχουν απενταχθεί και έτσι η απορρόφηση περιορίστηκε στο 2,15% με αποτέλεσμα να χαθούν οι πόροι από την τρέχουσα προγραμματική επίπεδο και επιπλέον να πρέπει τώρα να βρεθεί τρόπος να ενταχθούν εκ νέου.

Στην ουσία βέβαια ξαναγυρνάμε πολλά χρόνια πίσω αφού πλέον δεν υπάρχει πολιτική συμφωνία για την εκτέλεση του έργου της σύνδεσης Αρχαγγέλου και Αφάντου με τις εγκαταστάσεις στο Βόδι. Η άποψη του Περιφερειάρχη και του Δ. Τσίκκη είναι να μην γίνει ο αγωγός αυτός αλλά τοπικοί βιολογικοί σταθμοί. Αυτό, εκτός του ότι θα πάει το έργο πίσω τουλάχιστον δέκα χρόνια, απειλεί και τα έργα των δύο μελετών που έχουν ήδη εκπονηθεί (δηλ. δίκτυα Κολυμπίων και Αναβάθμιση ΒΙΟΚΑ) διότι αν δε βρεθεί συνολική λύση το μεν πρώτο δε θα έχει αποδέκτη, το δε δεύτερο δε θα πληροί τους όρους της επέκτασης δηλαδή τον ισοδύναμο πληθυσμό. Όπως χαρακτηριστικά μας δήλωσε ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ δεν πρόκειται να δημοπρατηθεί το έργο των Κολυμπίων αν δεν βρεθεί αποδέκτης των λυμάτων!

Σε κάθε περίπτωση η κατάσταση στο ΒΙΟΚΑ τώρα είναι απαράδεκτη και αμφιβάλλουμε αν μπορεί να ανταπεξέλθει ακόμα και στις σημερινές ανάγκες. Οι πληροφορίες μας αναφέρουν ότι έπρεπε να λειτουργούν και οι δύο γραμμές εκ περιτροπής, όμως τα τελευταία χρόνια δουλεύει μόνο η μία, η δε δεύτερη είναι μάλλον αχρηστευμένη διότι χρησιμοποιούνται ανταλλακτικά από αυτή για να επιδιορθώνεται η πρώτη. Το βέβαιο πάντως είναι, και όλοι συμφωνούν, ότι η αναβάθμιση είναι αναγκαία ακόμα και αν δεν συνδεθούν Αφάντου και Αρχάγγελος.

Αντλιοστάσια

Είναι γνωστό το πρόβλημα με τα αντλιοστάσια, ειδικά της περιοχής Κρητικών και Καλλιθέας. Αυτό μάλιστα οδήγησε τις τελευταίες μέρες μέχρι και στη σύλληψη του προέδρου της ΔΕΥΑΡ δυο φορές ενώ για την ίδια υπόθεση επιβλήθηκε πρόστιμο €4.000 από την Περιφέρεια Ν. Αιγαίου στη ΔΕΥΑ Ρόδου (εφημ. Ροδιακή). Η κατάσταση είναι τόσο αφόρητη που οι κάτοικοι της περιοχής Κρητικών υπέβαλαν μηνυτήρια αναφορά που οδήγησε στην πρώτη σύλληψη του Δ. Τσίκκη.

Το αντλιοστάσιο στα Κρητικά για το οποίο εξαντλήθηκε η υπομονή των κατοίκων

Το αντλιοστάσιο στα Κρητικά για το οποίο εξαντλήθηκε η υπομονή των κατοίκων

Ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ μας ενημέρωσε ότι έχει ανατεθεί σε εργολάβο η συντήρηση των δύο αντλιοστασίων ενώ θα υπάρξουν και συστήματα τηλεειδοποίησης. Βέβαια δεν είναι η πρώτη φορά που ακούμε για μαγικές λύσεις. Στο άρθρο μας στις 16 Μαΐου 2013 είχαμε ενημερωθεί για την προμήθεια τεσσάρων φίλτρων αξίας €60.000 που θα έλυναν το πρόβλημα, ενώ μερικές μέρες αργότερα ( 22 Μαΐου 2013) υπεγράφη σύμβαση εκπόνησης της μελέτης: «ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ Η/Μ ΕΡΓΩΝ ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΩΝ ΑΚΑΘΑΡΤΩΝ ΤΩΝ Δ.Ε. ΙΑΛΥΣΟΥ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΘΕΑΣ» μεταξύ ΔΕΥΑΡ και εταιρείας μελετών. Επίσης ο Δήμαρχος Ρόδου σε δηλώσεις του στις 9/3/2015 αναφέρθηκε σε πιλοτικό πρόγραμμα που θα βάλει τέλος στα προβλήματα από τις άσχημες οσμές από τα αντλιοστάσια και τους βιολογικούς με τη βοήθεια του βουλευτή στον Καναδά Γ. Κάννη (Δημοκρατική, ηλ. έκδ. 10/3/2015). Τα αποτελέσματα βέβαια είναι πολύ διαφορετικά, οπότε δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα απαλλαγούμε ποτέ από τις οσμές αυτές.

Αντλιοστάσιο μπροστά από τα ξενοδοχεία της Ιξιάς. Τη λες και τουριστική περιοχή

Αντλιοστάσιο μπροστά από τα ξενοδοχεία της Ιξιάς. Τη λες και τουριστική περιοχή

Βιολογικός Λίνδου

Ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ μας ενημέρωσε ότι έχει υπογραφεί η σύμβαση με τον ανάδοχο του έργου «Προμήθεια – Εγκατάσταση και Λειτουργική Σύνδεση εξοπλισμού για τον Εκσυγχρονισμό και την βελτίωση της υφιστάμενης ΕΕΛ Λίνδου – Ρόδου» δηλαδή του Βιολογικού της Λίνδου, στον οποίο έχουμε κατά κόρο αναφερθεί. Ο προϋπολογισμός του έργου ήταν €953.728 και το έργο δημοπρατήθηκε στις 21/8/2014. Η ΔΕΥΑΡ ελπίζει ότι το έργο θα ολοκληρωθεί σε δύο μήνες περίπου οπότε είναι πιθανόν να προλάβει και μέρος της φετινής τουριστικής περιόδου.

ΒΙΟΚΑ Λίνδου. Μάλλον υπεραισιόδοξες οι προβλέψεις για λειτουργία του εντός διμήνου

ΒΙΟΚΑ Λίνδου. Μάλλον υπεραισιόδοξες οι προβλέψεις για λειτουργία του εντός διμήνου

Βέβαια στην υπογραφή της σύμβασης στο Δημαρχείο Ρόδου ο Περιφερειάρχης ζητώντας να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα είπε πως το έργο πρέπει να υλοποιηθεί σε οκτώ μήνες ενώ η αντιπρόεδρος της αναδόχου εταιρείας ENVITEC ΑΕ Μαργ. Αντωνοπούλου εγγυήθηκε ότι το έργο θα ολοκληρωθεί μέσα στο χρονοδιάγραμμα και λίγο νωρίτερα (εφ. Δημοκρατική, 10/3/2015). Συνεπώς η τωρινή εκτίμηση του Δ. Τσίκκη για δίμηνο είναι μάλλον πολύ αισιόδοξη. Μέχρι τότε καταλαβαίνουμε όλες και όλοι τι θα γίνεται.

Τα οικονομικά της εταιρείας

Ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ αναφερόμενος στα οικονομικά επανέλαβε ότι θα ακολουθηθεί επιθετική πολιτική για την είσπραξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών. Να σημειωθεί ότι αυτή τη στιγμή υπάρχουν περίπου €20 εκ. από ανείσπρακτους λογαριασμού και να υπενθυμίσουμε ότι σε σχετικό μας άρθρο το Δεκέμβριο του 2012 ο τότε πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ Παν. Κυριακούλης είχε μιλήσει για ένα ποσό της τάξης των €17 εκ. που είναι τα έσοδα της εταιρείας για μια ολόκληρη χρονιά. Το 60% ήταν χρέη επιχειρήσεων και το 40% ιδιωτών. Βλέπουμε λοιπόν ότι όχι μόνο δε μειώθηκαν οι οφειλές μέχρι σήμερα αλλά έχουν αυξηθεί.

Συμπέρασμα

Έχουμε πολλές φορές αναφερθεί στην αδυναμία σε αυτό το νησί να συνεννοηθούμε στοιχειωδώς. Για μια ακόμα φορά επιβεβαιωνόμαστε ειδικά σε ότι αφορά τις σχέσεις των εκπροσώπων του 1ου και 2ου βαθμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Φαίνεται ότι το πρόβλημα είναι ποιος κάνει κουμάντο και όχι τι τελικά θα γίνει προς όφελος της κοινωνίας, της οικονομίας και του περιβάλλοντος αδυνατώντας δηλαδή ουσιαστικά να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων.
Από την άλλη πλευρά μόνο ανησυχία προκαλεί η ελαφρότητα που αντιμετωπίζονται τόσο σοβαρά προβλήματα όπως η επάρκεια και ποιότητα του νερού και η σωστή διαχείριση των υγρών αποβλήτων. Εάν λοιπόν για έργα που ήδη έχουν ολοκληρωθεί, δεν μπορούμε ούτε να τα λειτουργήσουμε (πχ Φράγμα Γαδουρά), τι θα πρέπει να περιμένουμε για έργα που θα σχεδιαστούν για το μέλλον; Προσπαθούμε ξανά, όχι να αλλάξουμε εμείς αλλά να αλλάξουμε το περιβάλλον. Τους καρπούς αυτής της πολιτικής όμως θα τους δρέψουμε σύντομα.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Οικολογική ποιότητα της θαλάσσιας παράκτιας ζώνης Ρόδου και εμφάνιση του ξενικού είδους Caulerpa taxifolia var. distichophylla

Συνεχίζουμε και σήμερα την παρουσίαση του προγράμματος «ΑΚΤΗ» με την εργασία της Π. Λουϊζίδου, για την οικολογική ποιότητα της παράκτιας ζώνης της Ρόδου και την εμφάνιση ενός ξενικού είδους του Caulerpa taxifolia var. distichophylla. Η αξιολόγηση αυτή γίνεται με βάση βιολογικούς δείκτες με βάση την Οδηγία Πλαίσιο για τα Ύδατα 2000/60/ΕΕ (Water Framework Directive ή WFD). Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι οι οργανισμοί που ζουν σε κάθε περιοχή καθορίζουν το πόσο καλή είναι από οικολογική σκοπιά αυτή η περιοχή. Όπως παρατηρούμε τα αποτελέσματα του δείκτη Οικολογικής Ποιότητας πρέπει να μας απασχολήσουν γιατί ενώ η κατάσταση δεν είναι κακή υπάρχει μια υποβάθμιση ξεκινώντας από το 2004 και καταλήγοντας το 2010. Η υποβάθμιση αυτή είναι πιο έντονη σε ορισμένα σημεία του νησιού με έντονη τουριστική ή βιομηχανική δραστηριότητα. Οι μετρήσεις αυτές, ενώ δεν είναι ίδιες με αυτές για τα νερά κολύμβησης, εντούτοις επηρεάζονται από τη ρύπανση του θαλάσσιου περιβάλλοντος με την οποία έχουμε πολλές φορές ασχοληθεί στο παρελθόν. Η ρύπανση αυτή πολλές φορές προέρχεται όχι μόνο από δραστηριότητες στη θάλασσα αλλά από χερσαίες όπως π.χ κακή λειτουργία βιολογικών  καθαρισμών, κακή λειτουργία ΧΥΤΑ κ.ο.κ. Είναι λοιπόν η σημερινή μελέτη εργαλείο και ευκαιρία για να αναληφθούν οι δράσεις εκείνες για περαιτέρω προστασία των θαλασσών μας από κάθε είδους ρύπανση ώστε να μη βρεθούμε προ δυσάρεστων εκπλήξεων σύντομα.


Ακολουθεί το  άρθρο της Παρασκευής Λουϊζίδου (M.Sc.  Βιολόγος  – Ωκεανογράφος, Υδροβιολογικός Σταθμός Ρόδου του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών)  Η περιοχή της Ρόδου είχε κινήσει το ενδιαφέρον των επιστημόνων ήδη από τις αρχές του περασμένου αιώνα λόγω των ιδιαίτερων περιβαλλοντικών συνθηκών  της. Όντας στο νοτιοανατολικό Αιγαίο Πέλαγος είναι από τα πρώτα σημεία της Μεσογείου όπου «εισβάλλουν» νέα είδη από την Ερυθρά Θάλασσα. Η παράκτια ζώνη του νησιού έχει χαρακτήρα υποτροπικής ανοικτής θαλάσσης και αυτό οφείλεται στη  γεωμορφολογία της (στα ανατολικά της Ρόδου βρίσκεται το δεύτερο βαθύτερο σημείο της Μεσογείου με περίπου 4000m βάθος) και σε ορισμένα σημαντικά υδρολογικά φαινόμενα (όπως τα ισχυρά δυτικά ρεύματα). Ο τουρισμός και η αλματώδης οικιστική εξάπλωση των τελευταίων ετών έχουν προκαλέσει έντονες πιέσεις στη παράκτια περιοχή της Ρόδου και ιδιαίτερα στο βόρειο τρίγωνο του νησιού. Επιπρόσθετα, οι δραστηριότητες στον λιμένα της Ρόδου και τη νέα Μαρίνα, ο σταθμός βιολογικού καθαρισμού στο Ακρ. Βόδι καθώς και οι τεράστιες ξενοδοχειακές μονάδες στο μέχρι πρότινος ανέγγιχτο νότιο τμήμα του νησιού, φαίνεται ότι επιβαρύνουν το θαλάσσιο οικοσύστημα. Στα δυτικά, λειτουργεί το εργοστάσιο της ΔΕΗ στη Σορωνή, ενώ η περιοχή της Ιαλυσού, πέρα από το εκτεταμένο τουριστικό κομμάτι, αποτελεί και βασικό αλιευτικό πεδίο του νησιού. Από την άλλη μεριά, η Ρόδος διαθέτει ακτές που ανήκουν σε προστατευόμενες περιοχές του δικτύου NATURA 2000 (Απολακκιά, Πρασονήσι) και στις οποίες ενδημούν είδη όπως φώκιες Monachus monachus και χελώνες Caretta caretta καθώς και το θαλάσσιο αγγειόσπερμο Posidonia oceanica.

Monachus Monachus

Monachus Monachus

Caretta caretta

Caretta caretta

Τι ορίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση; Η Ευρωπαϊκή Ένωση θεσμοθέτησε ένα νομικό εργαλείο διαχείρισης των υδατικών πόρων, την Οδηγία Πλαίσιο για τα Ύδατα 2000/60/ΕΕ (Water Framework Directive ή WFD). Πρόκειται για ρηξικέλευθο κείμενο που για πρώτη φορά στα νομικά χρονικά εισάγει την έννοια της Οικολογικής Ποιότητας (Ecological Quality), δηλαδή της καλής δομής και λειτουργίας των υδατικών οικοσυστημάτων. Ως στόχο θέτει την «καλή» οικολογική ποιότητα για όλα τα υδατικά σώματα της ΕΕ έως το 2015. Η καινοτομία αυτής της Ευρωπαϊκής Οδηγίας είναι η ενσωμάτωση βιολογικών δεικτών ως κριτηρίων για την εκτίμηση της ποιότητας των Υδάτων, χωρίς να βασίζεται αποκλειστικά σε μετρήσεις φυσικοχημικών παραγόντων, οι οποίες μπορεί να έχουν μεγάλες εναλλαγές ακόμα και μέσα στην ίδια μέρα δειγματοληψίας. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι οργανισμοί που ζουν σε κάθε περιοχή καθορίζουν το πόσο καλή είναι από οικολογική σκοπιά αυτή η περιοχή. Η εφαρμογή της Οδηγίας είναι υποχρεωτική για όλα τα μέλη της Ευρώπης, και επιβάλλει την εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας για τα ύδατα και τη λήψη μέτρων για την εξασφάλιση Καλής Οικολογικής Ποιότητας. Στην Ελλάδα το Εθνικό Δίκτυο Παρακολούθησης ξεκίνησε το 2012 από το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) και δραστηριοποιείται στα παράκτια ύδατα, στα μεταβατικά και στα ποτάμια, με συνολικά 80 σταθμούς παρακολούθησης. Τι είναι το βένθος και γιατί χρησιμοποιείται ως βιολογικό στοιχείο ποιότητας;

Το “βένθος” περιλαμβάνει τους οργανισμούς που ζουν προσκολλημένοι  ή σε άμεση σχέση με το βυθό

Το “βένθος” περιλαμβάνει τους οργανισμούς που ζουν προσκολλημένοι ή σε άμεση σχέση με το βυθό

Το “βένθος” περιλαμβάνει τους οργανισμούς που ζουν προσκολλημένοι  ή σε άμεση σχέση με το βυθό. Αυτοί μπορεί να είναι μικρές γαρίδες ή άλλα Καρκινοειδή (Αμφίποδα), διάφορα Εχινόδερμα (πχ αστερίες, αχινοί), θαλάσσια σκουλήκια (Πολύχαιτοι) κ.α. Εξαιτίας του τρόπου ζωής τους, αυτοί οι οργανισμοί μπορούν να αποτυπώσουν με ακρίβεια τυχόν περιβαλλοντικές μεταβολές, ιδιαίτερα μάλιστα όταν η αιτία της διατάραξης διακρίνεται από μια σχετική σταθερότητα στο χώρο και το χρόνο. Έτσι αποτελούν μαζί με το φυτοπλαγκτό και το φυτοβένθος (κοινά φύκια και Ποσειδωνίες) τα 3 βασικά βιολογικά στοιχεία για την ταξινόμηση της οικολογικής κατάστασης με βάση την Οδηγία Πλαίσιο για τα Ύδατα. Το πρόγραμμα “ΑΚΤΗ” Οι μελέτες μέχρι το 2004 για τη περιοχή αφορούσαν μόνο το βόρειο τρίγωνο της Ρόδου, ενώ για πρώτη φορά το νησί μελετήθηκε περιμετρικά το 2010. Αυτές οι δειγματοληψίες αποτέλεσαν τη βάση για το πρόγραμμα “ΑΚΤΗ”, ώστε τα αποτελέσματα για κάθε περιοχή να είναι συγκρίσιμα σε βάθος χρόνου. Την επιστημονική ευθύνη για το πρόγραμμα είχαν αναλάβει ο Υδροβιολογικός Σταθμός Ρόδου (ΥΣ Ρόδου) και το Ινστιτούτο Ωκεανογραφίας του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), παρέχοντας επιστημονικό προσωπικό, εργαστηριακό εξοπλισμό και εξοπλισμό πεδίου, πλωτά μέσα και διοικητική υποστήριξη. Έτσι, το 2014, μελετήθηκε όλο το παράκτιο οικοσύστημα του  νησιού και για την εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας εφαρμόστηκε ο δείκτης ΒΕΝΤΙΧ για το ζωοβένθος που αναπτύχθηκε από ερευνήτριες του ΕΛΚΕΘΕ (Simboura & Zenetos, 2002). Πώς συλλέχθηκαν τα δείγματα;

«ΑΛΚΥΩΝ»,   το ερευνητικό σκάφος του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου

«ΑΛΚΥΩΝ», το ερευνητικό σκάφος του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου

Οι δειγματοληψίες έγιναν με επαγγελματικά αλιευτικά και με το ερευνητικό σκάφος “ΑΛΚΥΩΝ” του ΥΣ Ρόδου του ΕΛΚΕΘΕ τα έτη 2003, 2004, 2009, 2010 και 2014. Οι σταθμοί παρακολούθησης κάθε φορά ορίζονταν με κριτήριο την πιθανότητα να υπάρχει κάποιο περιβαλλοντικό πρόβλημα (risk based approach), είτε απλώς για να ελεγχθεί ή και να επιβεβαιωθεί η ποιότητα. Βεβαίως όσο η κλίμακα εξέτασης αυξανόταν, δηλαδή όσο πιο πολλά δείγματα και σταθμούς μελετούσαμε,  τόσο αυξανόταν και η διακριτικότητα της ανάλυσης και εκτίμησης. Τα δείγματα συλλέγονταν με ειδικούς δειγματολήπτες και μετά από μία πρώτη επεξεργασία πάνω στο σκάφος μεταφέρονταν στο εργαστήριο του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου, όπου διαχωρίζονταν οι οργανισμοί και με τη βοήθεια μικροσκοπίων γινόταν ο προσδιορισμός των ειδών. Τί έδειξαν οι αναλύσεις; Οι σταθμοί περιμετρικά της Ρόδου κατατάχθηκαν, ως προς την Οικολογική Ποιότητά τους, με βάση το Δείκτη ΒΕΝΤΙΧ. Η Οικολογική Ποιότητα κυμαινόταν από Καλή έως Υψηλή σε όλους τους σταθμούς το 2004, ενώ το 2009 ο σταθμός στα ανοικτά του Όρμου Τριαντών υποβαθμίστηκε στη Μέτρια.  Στα δείγματα του 2010, το Εμπορικό Λιμάνι, ο σταθμός βιολογικού καθαρισμού στο Ακρ. Βόδι, η παραλία της Ιαλυσού, ο όρμος Μαλώνας, η Κάμειρος και η παραλία της Σορωνής μπροστά από το εργοστάσιο της ΔΕΗ χαρακτηρίστηκαν ως Μέτριας Οικολογικής Ποιότητας. Η ταξινόμηση σε Μέτρια Ποιότητα των τριών πρώτων σταθμών συνδέεται και με το υψηλότερο οργανικό φορτίο που μετρήθηκε στο ίζημα. Το Φαληράκι, το Χαράκι,  η Λίνδος και το Πρασονήσι κατατάχθηκαν ως Καλής και η Λαχανιά ως Υψηλής Οικολογικής Ποιότητας.

Αποτελέσματα δείκτη Οικολογικής ποιότητας ΒΕΝΤΙΧ (έτη 2004 – 2009 - 2010)

Αποτελέσματα δείκτη Οικολογικής ποιότητας ΒΕΝΤΙΧ (έτη 2004 – 2009 – 2010)

Οι αναλύσεις για τα δείγματα του 2014, είναι σε εξέλιξη αλλά ήδη φαίνεται ότι η οικολογική ποιότητα σε κάποιους σταθμούς έχει υποβαθμιστεί. Αυτό εν μέρει μπορεί να αποδοθεί και στη περίοδο δειγματοληψίας (Οκτώβρης 2014) όπου το οικοσύστημα έχει δεχθεί πιέσεις από όλη τη τουριστική περίοδο. Αυτό φυσικά, δε μας καθησυχάζει, αλλά αντιθέτως μας υποχρεώνει να παρακολουθούμε στενότερα το θαλάσσιο οικοσύστημα της Ρόδου. Η σωστή λειτουργία των βιολογικών καθαρισμών του νησιού είναι ένα βασικό κομμάτι στο οποίο οι Αρχές πρέπει να δώσουν προτεραιότητα. Αλλά και η διαχείριση των αποβλήτων, είτε αυτά προέρχονται από ΧΥΤΑ, καλλιέργειες ή άλλες δραστηριότητες στη χέρσο, αποτελεί κομμάτι μείζονος σημασίας.

Διακύμανση του δείκτη ποικιλότητας και αφθονίας ειδών στους σταθμούς.

Διακύμανση του δείκτη ποικιλότητας και αφθονίας ειδών στους σταθμούς.

Συγκρίνοντας τα αποτελέσματα του ΕΛΚΕΘΕ (2013) σε εθνικό επίπεδο, η γενική ποιότητα των παράκτιων υδάτων της Ρόδου, χαρακτηρίζεται Υψηλή ενώ σε τοπικό επίπεδο (δηλαδή όταν εστιάζουμε σε συγκεκριμένα σημεία) εμφανίζονται προβληματικές περιοχές (πχ. λιμάνι, βιολογικός). Εμφάνιση του ξενικού φύκους Caulerpa taxifolia var distichophylla Η περίπτωση του τοξικού ψαριού λαγοκέφαλου (Lagocephalus sceleratus) είναι ήδη γνωστή στη περιοχή μας, αλλά πρέπει να γνωρίζουμε ότι εκτός από τα ζώα (ψάρια, καρκινοειδή) που εισέρχονται μέσω της Διώρυγας του Σουέζ και άλλοι οργανισμοί εντοπίζονται στα νερά μας.  Στις δειγματοληψίες του 2010 και 2014, εντοπίστηκε το ξενικό χλωροφύκος Caulerpa taxifolia var. distichophylla . Το 2010 εντοπίστηκε στη Λίνδο, ενώ το 2014 η διασπορά του έφτανε βορειότερα έως το Καρακόνερο και νοτιότερα έως τη Λαχανιά.

Το φύκος Caulerpa taxifolia var. distichophylla

Το φύκος Caulerpa taxifolia var. distichophylla

Το 2014 πραγματοποιήθηκε και αυτοψία με δύτες στο Χαράκι, όπου επιβεβαιώθηκε η εκτεταμένη κάλυψη του υποστρώματος από αυτό το φύκος σε βαθμό που πιθανόν να μπορεί να εκτοπίσει την αυτόχθονη χλωρίδα της περιοχής. Στην Ιταλία, το φύκος αυτό έχει αναπτυχθεί σε πολύ μεγάλη ποσότητα και έκταση, με αποτέλεσμα να μπλέκεται στα δίχτυα των ψαράδων και να δυσκολεύει την αλιεία. Στη Ρόδο, προς το παρόν δεν εμπνέει κάποια ανησυχία (για τους αλιείς), ωστόσο ο ΥΣ  Ρόδου/ΕΛΚΕΘΕ παρακολουθεί και καταγράφει τόσο την εξάπλωση αυτού του είδους όσο και την εμφάνιση νέων ειδών στα νερά μας. Η συνεισφορά των χρηστών της παράκτιας ζώνης (ΟΤΑ, φορείς, πολίτες) είναι εξαιρετικά σημαντική για την προώθηση της επιστημονικής έρευνας και λήψη μέτρων σε τοπικό επίπεδο. Κύρια Συμπεράσματα

  • Γενικά οι βενθικές βιοκοινωνίες της Ρόδου μέχρι το 2010 βρίσκονταν σε Υψηλή ή Καλή οικολογική κατάσταση.
  • Εξαίρεση αποτελούσαν περιοχές με σημειακές πηγές ρύπανσης όπως το Εμπορικό Λιμάνι της Ρόδου, το Ακρ. Βόδι κοντά στο Σταθμό Επεξεργασίας Αστικών Λυμάτων και ο Όρμος Τριαντών. Η αξιολόγηση αυτή επικυρώνεται και από τις τιμές οργανικού φορτίου που μετρήθηκαν στα επιφανειακά ιζήματα και τις φυτοβενθικές βιοκοινωνίες (ΕΛΚΕΘΕ, 2004).
  • Ενδείξεις μη καλής οικολογικής ποιότητας υπάρχουν για μερικά σημεία με έντονη τουριστική ανάπτυξη, ενώ στις τελευταίες αναλύσεις (δείγματα 2014) φαίνεται κάποια περαιτέρω υποβάθμιση του οικοσυστήματος.
  • Στην πολυετή παρακολούθηση (2003-2010) και για τους σταθμούς με επαναλαμβανόμενες δειγματοληψίες (Εμπορικό Λιμάνι, Όρμος Τριαντών και Φαληράκι) μόνο ο τελευταίος εμφανίζεται με σταθερό χαρακτηρισμό οικολογικής κατάστασης (Καλή) ενώ στους 2 άλλους παρατηρήθηκε τάση υποβάθμισης (από Καλή σε Μέτρια).
  • Η εισχώρηση νέων ειδών στο οικοσύστημα είναι όλο και συχνότερη, ενώ οι επιπτώσεις των περισσότερων είναι ακόμη ελάχιστα γνωστές.

*Ευχαριστούμε τους κ.κ. Αλέξανδρο Λουϊζίδη, Σάββα Χατζηνικολάου και Δρ. Frithjof C. Kuepper για τις φωτογραφίες που μας παραχώρησαν.

Posted in Θαλάσσιο Περιβάλλον | Tagged | Σχολιάστε

Καταδυτικά Πάρκα και Θαλάσσια Προστασία: Συνοδοιπορώντας;

Το άρθρο της Μ. Σαλωμίδη που φιλοξενούν σήμερα το Οικολογικά Ροδιακά ήταν μέρος της διαβούλευσης που έγινε το Νοέμβριο του 2014 στο πλαίσιο της πράξης «ΑΚΤΗ», Διαμόρφωση και Πιλοτική Εφαρμογή Σχεδίων Ολοκληρωμένης Παράκτιας Ζώνης στη Ρόδο και την Κύπρο. Είναι η πρώτη σε μια σειρά παρουσιάσεων που θα κάνουμε σε σχέση με το παραπάνω έργο.

Το έργο ΑΚΤΗ είναι προϋπολογισμού €700.000, είχε διάρκεια ένα έτος (10/2013-11/2014) και χρηματοδοτήθηκε από το Πρόγραμμα Διακρατικής Συνεργασίας Ελλάδα – Κύπρος 2007 – 2013. Εταίροι ήταν η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου (Επικεφαλής Εταίρος), Δήμος Ρόδου, Υδροβιολογικός Σταθμός Ρόδου – Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών, Ωκεανογραφικό Κέντρο Πανεπιστημίου Κύπρου και  το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου. Σκοπός του έργου είναι η διαμόρφωση Σχεδίων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Παράκτιας Ζώνης (ΣΟΔΠΖ) για τη Ρόδο και τη Λάρνακα, με βάση μια κοινή επιστημονική μεθοδολογία προσέγγισης, αλλά και την εμπλοκή των κατά τόπους χρηστών της ΠΖ και η πιλοτική εφαρμογή ορισμένων προτάσεων που περιλαμβάνονται στο ΣΟΔΠΖ Ρόδου.

Η αναγκαιότητα των Σχεδίων Ολοκληρωμένης Διαχείρισης  

Η Παράκτια Ζώνη (ΠΖ) στις περιοχές χωροθέτησης του έργου (Ρόδος, Κύπρος), χαρακτηρίζεται από ενδιαφέρουσα βιογεωποικιλότητα και διαχρονικά αποτελεί ελκυστικό φυσικό θώκο, με τα απαραίτητα στοιχεία όπως νερό, τροφή, ιδανικές κλιματικές συνθήκες και άλλους φυσικούς πόρους, για την ανάπτυξη ανθρώπινων κοινωνιών.

Τις τελευταίες δεκαετίες, η ΠΖ υπόκειται σε έντονη οικιστική και οικονομική ανάπτυξη, συχνά μη ορθολογικά χωροθετημένη και σχεδόν μονοδιάστατα ενταγμένη στο πλαίσιο της «τουριστικής βιομηχανίας». Η μη εναρμονισμένη με το φυσικό περιβάλλον “ανάπτυξη” εντείνει υφιστάμενα προβλήματα ή δημιουργεί νέα (διάβρωση, ρύπανση, υπερεκμετάλλευση φυσικών πόρων κλπ) και έτσι το υποβαθμίζει.

Για τη βελτίωση της υπάρχουσας κατάστασης στην ΠΖ και τη χωροθέτηση των μελλοντικών ανθρώπινων παρεμβάσεων σ’ αυτήν, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι παρενέργειές τους, πρέπει οι τοπικές, αρμόδιες αρχές να εφαρμόσουν δραστικές, καινοτόμες και αποτελεσματικές περιβαλλοντικές και χωροτακτικές πολιτικές.

Ο σχεδιασμός και η υλοποίηση τέτοιων πολιτικών πρέπει να στηρίζεται σε επιστημονικώς τεκμηριωμένα διαχειριστικά εργαλεία, όπως τα Σχέδια Ολοκληρωμένης Διαχείρισης της ΠΖ (ΣΟΔΠΖ).

(ακολουθεί το άρθρο)
Μαρία Σαλωμίδη, Δρ. Θαλάσσιας Οικολογίας, Ινστιτούτο Ωκεανογραφίας, ΕΛΚΕΘΕ

Τα πέτρινα χρόνια της κατάδυσης

Μέχρι μόλις μια δεκαετία πριν, η αυτόνομη κατάδυση (scuba-diving) στη χώρα μας διεπόταν από ένα αυστηρότατο νομοθετικό πλαίσιο, που αποσκοπούσε στην προστασία της ενάλιας αρχαιολογικής μας κληρονομιάς από επίδοξους αρχαιοκάπηλους: η κατάδυση απαγορευόταν παντού, πλην ελαχίστων εντοπισμένων εξαιρέσεων. Στη Ρόδο για παράδειγμα, έως το 2006 η διενέργεια αυτόνομων καταδύσεων αναψυχής περιοριζόταν αυστηρά και μόνο στον όρμο Καλλιθέας.

Καλλιθέα - Μέχρι το 2006 η διενέργεια αυτόνομων καταδύσεων αναψυχής περιοριζόταν αυστηρά εκεί

Καλλιθέα – Μέχρι το 2006 η διενέργεια αυτόνομων καταδύσεων αναψυχής περιοριζόταν αυστηρά εκεί

Αν και αγαθό στις προθέσεις του, το πλαίσιο αυτό ελάχιστα εξυπηρέτησε τους στόχους του αφού η ενάλια πολιτιστική μας κληρονομιά παρέμενε ούτως ή άλλως εγκαταλειμμένη και απαξιωμένη από την ίδια την πολιτεία καθώς ελάχιστοι πόροι αφιερώνονταν σε έργα ουσιαστικής ανακάλυψης, μελέτης, ανάδειξης και προστασίας της.

Παράλληλα, το στρυφνό καθεστώς της απαγόρευσης συνέθλιβε εν τη γενέσει του έναν εξαιρετικά ανερχόμενο και ανταγωνιστικό νέο κλάδο, τον λεγόμενο καταδυτικό τουρισμό. Έως το 2006, τα πράγματα λειτουργούσαν κάπως έτσι: εάν αποφάσιζες να γίνεις εκπαιδευτής καταδύσεων και να ανοίξεις ένα καταδυτικό κέντρο, ήσουν υποχρεωμένος – μεταξύ άλλων – να καλύψεις τα έξοδα του κλιμακίου της αρμόδιας Υπηρεσίας Εναλίων Αρχαιοτήτων, το οποίο θα πιστοποιούσε την καταλληλότητα της περιοχής σου για «άνοιγμα», εφόσον φυσικά η έρευνα δεν απέδιδε οποιοδήποτε αρχαιολογικό ενδιαφέρον.

Είναι προφανές ότι σε μια ιδανική πολιτεία με νου και όραμα, τα πράγματα θα γίνονταν εντελώς διαφορετικά: χερσαίες και υποβρύχιες αρχαιολογικές ανασκαφές θα υποστηρίζονταν και θα πραγματοποιούνταν διαρκώς ανά τη χώρα σε συνεργασία με ελληνικά και ξένα πανεπιστημιακά και ερευνητικά ιδρύματα, με τρόπο ώστε συνεχώς και απρόσκοπτα να εξασφαλίζονται πόροι για την ανάδειξη μιας πολιτιστικής κληρονομιάς που άλλωστε ξεπερνάει κατά πολύ τα στενά γεωγραφικά της όρια. Επίσης, κάθε ολοκληρωμένη ανασκαφή, θα καθίστατο με κατάλληλη μέριμνα επισκέψιμη στο κοινό ως εστία εκπαίδευσης και αναψυχής, γεννώντας και διαχέοντας μακροπρόθεσμα οφέλη για περίοικους και επισκέπτες. Αλλά αυτά συμβαίνουν στις ιδανικές πολιτείες.

Ο νέος νόμος και τα Καταδυτικά Πάρκα

Στα τέλη του 2005 με πρωτοβουλία του τότε Υπουργού Ναυτιλίας Π. Καμένου, ένας νέος νόμος ήρθε να συνταράξει τη ζωή των ανθρώπων της κατάδυσης (όχι και τόσο πολλοί ακόμα η αλήθεια είναι, αλλά αρκετά δραστήριοι στις επιμέρους κοινότητές τους).

Ο Νόμος 3409/2005 («Καταδύσεις Αναψυχής και άλλες Διατάξεις») απελευθέρωσε τη διενέργεια αυτόνομων καταδύσεων αναψυχής στο σύνολο της ελληνικής θαλάσσιας επικράτειας, πλην των περιοχών που ήταν ήδη κηρυγμένοι αρχαιολογικοί χώροι.

Έτσι το μεγαλύτερο τμήμα της ελληνικής ακτογραμμής άνοιξε επιτέλους στον αυτοδύτη, ο οποίος μετατράπηκε εν μία νυκτί από εξ ορισμού παράνομος (όντας …εν δυνάμει αρχαιοκάπηλος ή λαθραλιέας) σε ευυπόληπτο πολίτη έως αποδείξεως του εναντίου. Καθόλου άσχημα, αν εξαιρέσει κανείς τη θύελλα αντιδράσεων που περισσότερο ή λιγότερο δικαίως ανακίνησε η ξαφνική αυτή απελευθέρωση, με την  Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων να αμφισβητεί ανοιχτά τη νομιμότητα του σχετικού ΦΕΚ, προσφεύγοντας μάλιστα στο Συμβούλιο της Επικρατείας για την ακύρωσή του.

Σε ό,τι μας αφορά, ο νόμος είναι ακόμα εδώ και εν πλήρη ισχύ, με το Άρθρο 13 να εξακολουθεί να αναφέρεται στην άγνωστη έως πρότινος σε εμάς έννοια των «Περιοχών Οργανωμένης Ανάπτυξης Καταδυτικών Πάρκων (ΠΟΑΚΠ)», τις οποίες ο νομοθέτης τότε οραματιζόταν ως θαλάσσιες περιοχές «για τη διενέργεια καταδύσεων αναψυχής, εκπαίδευσης αυτοδυτών, επιστημονικής έρευνας ή έρευνας άλλης μορφής», χωρίς ωστόσο περαιτέρω πληροφορίες ή εξειδικευμένες προδιαγραφές.

Καθώς η πολιτεία τηρούσε στάση αναμονής και ενδοσκόπησης, η απροσδιόριστη αυτή έννοια των καταδυτικών πάρκων πυροδότησε έναν αρκετά ζωηρό διάλογο μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών (επαγγελματίες και ερασιτέχνες αυτοδύτες, αρχαιολόγοι, θαλάσσιοι επιστήμονες, φορείς αυτοδιοίκησης, επιχειρηματίες κ.α.) στην προσπάθειά τους να αποκωδικοποιήσουν τις προθέσεις του νομοθέτη-ποιητή και, ενδεχομένως, να θέσουν τα θεμέλια του δικού τους καταδυτικού πάρκου.

Διεκδικώντας το τιμόνι ή ανακαλύπτοντας τον τροχό;

…διερωτώντο, μεταξύ άλλων, οι επιστήμονες του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.) σε σχετική παρουσίασή τους στην Ημερίδα του Συλλόγου Ερασιτεχνών Αυτοδυτών ‘Τηθύς’, το 2008, με θέμα «Καταδυτικά Πάρκα στην Ελλάδα – Προβληματισμοί και Προοπτικές».

Ήταν εν τέλει ο νέος αυτός νόμος η ανταπόκριση της πολιτείας, όπως πρώιμα ευαγγελίζονταν ένθερμοι υποστηρικτές και φίλοι των καταδυτικών πάρκων, στα προβλήματα που τόσα χρόνια αντιμετώπιζε τόσο ο ανερχόμενος καταδυτικός κλάδος αλλά κυρίως οι ταχύτατα υποβαθμιζόμενες θάλασσές μας;

Και εάν ναι, γιατί το κάναμε τόσο ανάποδα σε σύγκριση με όλους τους άλλους; Γιατί με νεολογισμούς τύπου ΠΟΑΚΠ και όχι δοκιμασμένα και επιτυχημένα με Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές (ΘΠΠ) όπως παντού;

Τριάντα συναπτά έτη προστασίας από την αλιεία και άλλες ανθρώπινες πιέσεις έχουν καταστήσει τα νησιά Μέδες της Ισπανίας ασύγκριτη εστία θαλάσσιας βιοποικιλότητας και αφθονίας και, κατά συνέπεια, περιζήτητο καταδυτικό προορισμό (~65.000 επισκέπτες-αυτοδύτες ετησίως, 200 θέσεις πλήρους απασχόλησης, €10 εκατ. προστιθέμενη τουριστική αξία/έτος). Μια περιοχή με νερά κρύα, βαθιά, θολά και έντονη επικράτηση υποβρύχιων ρευμάτων, που σύμφωνα με την πρόσφατη τροπολογία, δεν πληροί δυστυχώς τις βασικές προϋποθέσεις ένταξης σε καθεστώς Καταδυτικού Πάρκου (φωτογραφία Γιάννης Ίσσαρης) .

Τριάντα συναπτά έτη προστασίας από την αλιεία και άλλες ανθρώπινες πιέσεις έχουν καταστήσει τα νησιά Μέδες της Ισπανίας ασύγκριτη εστία θαλάσσιας βιοποικιλότητας και αφθονίας και, κατά συνέπεια, περιζήτητο καταδυτικό προορισμό (~65.000 επισκέπτες-αυτοδύτες ετησίως, 200 θέσεις πλήρους απασχόλησης, €10 εκατ. προστιθέμενη τουριστική αξία/έτος). Μια περιοχή με νερά κρύα, βαθιά, θολά και έντονη επικράτηση υποβρύχιων ρευμάτων, που σύμφωνα με την πρόσφατη τροπολογία, δεν πληροί δυστυχώς τις βασικές προϋποθέσεις ένταξης σε καθεστώς Καταδυτικού Πάρκου (φωτογραφία Γιάννης Ίσσαρης) .

Σύμφωνα με τη διεθνή εμπειρία, ο Καταδυτικός Τουρισμός είθισται να εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο οικοτουριστικών δραστηριοτήτων που προωθούνται σε Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές ως αντισταθμιστικό όφελος στο χαμένο εισόδημα της τοπικής κοινωνίας (κυρίως λόγω παύσης της αλιείας), λαμβάνοντας υπόψη ότι:

  • Δεν απαιτεί την ύπαρξη βαρέων υποδομών στην παράκτια ζώνη
  • Λειτουργεί ως κίνητρο για την ανάπτυξη της περιφέρειας, δημιουργώντας νέες και δυναμικές θέσεις εργασίας για την απορρόφηση τοπικού εργατικού δυναμικού αλλά και ενισχύοντας τις ήδη υπάρχουσες τουριστικές υποδομές / παροχές
  • Αναβαθμίζει το τουριστικό προϊόν ενός τόπου, προσελκύοντας ποιοτικό και πιστό τουρισμό που με τη σειρά του ανατροφοδοτεί τη διαρκή αναβάθμιση υπηρεσιών και προϊόντων
  • Διευρύνει την κατά παράδοση στενή τουριστική περίοδο των παράκτιων περιοχών της χώρας
  • Λειτουργεί ως πόλος αναμόρφωσης, τόσο της καταδυτικής όσο και της (κατά περίπτωση) περιβαλλοντικής/ιστορικής συνείδησης, προσφέροντας ουσιαστικό υπόβαθρο αναψυχής.

Πληρώντας τις παραπάνω προϋποθέσεις, ο Καταδυτικός Τουρισμός μπορεί να θεωρηθεί ένα δυναμικό στοιχείο για την αειφόρο ανάπτυξη της ελληνικής περιφέρειας, λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη την τεράστια έκταση της ελληνικής ακτογραμμής (~16.000 χλμ με τα νησιά) αλλά και τις φιλικές κατά το πλείστο συνθήκες (ζέστη και διαύγεια) των ελληνικών θαλασσών.

Εξαιρετική καθαρότητα και διαύγεια υδάτων με κατά τόπους ιδιαίτερα εντυπωσιακό υποβρύχιο ανάγλυφο είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της υποβρύχιας Ελλάδας σήμερα, ή «ένα υπέροχο σκηνικό θεάτρου χωρίς καθόλου ηθοποιούς», όπως εύστοχα επισήμανε  ο Pierre-Yves Cousteau σε ομιλία του στο TEDxAcademy (Οκτώβριος 2012) αναφερόμενος στο εκτεταμένο πρόβλημα της υπεραλίευσης. (φωτογραφία Γιάννης Ίσσαρης)

Εξαιρετική καθαρότητα και διαύγεια υδάτων με κατά τόπους ιδιαίτερα εντυπωσιακό υποβρύχιο ανάγλυφο είναι τα βασικά χαρακτηριστικά της υποβρύχιας Ελλάδας σήμερα, ή «ένα υπέροχο σκηνικό θεάτρου χωρίς καθόλου ηθοποιούς», όπως εύστοχα επισήμανε ο Pierre-Yves Cousteau σε ομιλία του στο TEDxAcademy (Οκτώβριος 2012) αναφερόμενος στο εκτεταμένο πρόβλημα της υπεραλίευσης. (φωτογραφία Γιάννης Ίσσαρης)

Δεδομένου ωστόσο ότι δεν νοείται ανθρώπινη δραστηριότητα με μηδενικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, είναι προφανές ότι η αειφόρος ανάπτυξη του Καταδυτικού Τουρισμού προϋποθέτει καλή γνώση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων για την εκτίμηση της φέρουσας ικανότητας μιας εκάστοτε περιοχής και την κατάλληλη διαχείρισή της για την εξασφάλιση της αειφορίας των δραστηριοτήτων.

Είναι σημαντικό να έχουμε υπόψη μας ότι η μαζική προσέλκυση επισκεπτών, είτε στη θάλασσα είτε στη χέρσο, έχει δημιουργήσει και εξακολουθεί να δημιουργεί προβλήματα κατά τόπους. Ενδεικτικά, οι επιπτώσεις που έχουν άμεσα συσχετιστεί με τον καταδυτικό τουρισμό στη Μεσόγειο και αναφέρονται στη διεθνή βιβλιογραφία περιλαμβάνουν: μηχανική διατάραξη εύθραυστων ειδών (κοράλλια, βρυόζωα, σπηλαιόβιοι οργανισμοί κλπ), όχληση ευαίσθητων ειδών (π.χ. κητώδη, φώκιες, χελώνες), καταστροφή θαλάσσιων λιβαδιών ή υφάλων από ανεξέλεγκτη αγκυροβολία, διατάραξη βιολογικών ισορροπιών λόγω παρεμβάσεων (άγγιγμα, «χάιδεμα», τάισμα κλπ) από δύτες κ.α.

Τέτοιες επεμβάσεις μπορούν να υποβαθμίσουν σημαντικά το «τουριστικό προϊόν μας», αναχαιτίζοντας τα όποια αναπτυξιακά σχέδια και καθιστώντας τις επιχειρηματικές δραστηριότητες ζημιογόνες.

Προς αποφυγή τέτοιων φαινομένων, η εμπειρία των γειτονικών χωρών έχει ευτυχώς πολλά να μας διδάξει: η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία αποτελούν χώρες με μακρά παράδοση στην προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων. Πυκνά δίκτυα ΘΠΠ (που συνεχώς επεκτείνονται) έχουν οριοθετηθεί στις ηπειρωτικές και νησιωτικές δυτικομεσογειακές ακτές, ενώ δυναμικά πλέον μπαίνουν στο προσκήνιο πολλές ακόμα χώρες της κεντρικής και ανατολικής λεκάνης (π.χ. Μάλτα, Κροατία, Σλοβενία, Κύπρος, Τουρκία) με πολύ επιτυχημένα αποτελέσματα.

Ωστόσο, οι χώρες αυτές επενδύουν πρωτίστως στη διατήρηση και την ανάδειξη του υποθαλάσσιου Μεσογειακού πλούτου και θεσπίζουν αυστηρότατα θεσμικά πλαίσια προκειμένου να διασφαλίσουν την αειφόρο διαχείρισή του. Οι ΘΠΠ μελετώνται από ειδικούς επιστήμονες οι οποίοι αποφαίνονται ως προς την κατάλληλη χωροθέτηση, τη σωστή ζώνωση και οπωσδήποτε την ορθολογική χρήση των πόρων και των δραστηριοτήτων.

Παράλληλα, η απαγόρευση αλιείας σε κατάλληλα επιλεγμένες περιοχές, εξασφαλίζει ζωτικές ανάσες σε μια κατά τα άλλα κρίσιμα υπεραλιευμένη και εξαιρετικά πιεσμένη θάλασσα. Οι ανάσες αυτές άλλωστε, μάς επιστρέφονται στο πολλαπλάσιο (υπεραξία της προστασίας): ψάρια και άλλα είδη που ανεμπόδιστα αναπαράγονται εντός των θαλάσσιων ορίων της προστασίας, διαχέουν τους απογόνους τους εμπλουτίζοντας τα αλιευτικά αποθέματα των παρακείμενων περιοχών και ενισχύοντας εν τέλει την παράκτια αλιεία, που στις μέρες μας ασφυκτιά και μαραζώνει όσο ακριβώς και η θάλασσα

Αύξηση % εντός Θαλάσσιας Προστατευομένης Περιοχής

Αύξηση % εντός Θαλάσσιας Προστατευόμενης Περιοχής

Καταγεγραμμένα οφέλη των ΘΠΠ στους ιχθυοπληθυσμούς: Μέση καταγεγραμμένη ποσοστιαία αύξηση ποικιλότητας, μεγέθους, πυκνότητας και βιομάζας οργανισμών εντός Θαλάσσιων Προστατευόμενων Περιοχών (σύμφωνα με στοιχεία των Lester SE, et al. 2009, Marine Ecology Progress Series, 384: 33–46, για 124 ΘΠΠ, σε 29 χώρες παγκοσμίως).

Τα καταδυτικά πάρκα και οι νέες δυνατότητες

Η πολυαναμενόμενη διασαφήνιση του τι τελικά εστί «Καταδυτικό Πάρκο» κατά το νομοθέτη, ήρθε με καθυστέρηση μόλις μίας δεκαετίας με την «Τροποποίηση-Συμπλήρωση του άρθρου 13 του Ν. 3409/2005 και επανακαθορισμός του νομικού πλαισίου που διέπει το χαρακτηρισμό των περιοχών ως Καταδυτικά Πάρκα»[1].

Στο πλαίσιο της άνωθεν επιβεβλημένης διαβούλευσης σχετικά με το νέο προωθούμενο θεσμό, το ΕΛΚΕΘΕ είχε στο μεταξύ συνεισφέρει την επιστημονική του άποψη κυρίως σε ό,τι αφορά ζητήματα προστασίας και ορθολογικής διαχείρισης του ενάλιου έμβιου κεφαλαίου, το οποίο ο νομοθέτης εκχωρεί προς επιχειρηματική/τουριστική -αντί της συνήθους αλιευτικής- εκμετάλλευση. Πλήθος σημείων είχαν επισημανθεί για να ληφθούν υπόψη: απαγόρευση εισαγωγής/ταΐσματος ειδών, περιορισμοί πρόσβασης σε υποβρύχια σπήλαια, περιορισμοί πρόσβασης σε τόπους αναπαραγωγής ευαίσθητων και απειλούμενων ειδών, διαβαθμισμένη πρόσβαση σε ευαίσθητους βιότοπους ανάλογα με την εμπειρία του αυτοδύτη-επισκέπτη κ.α. Η ψηφισμένη τροπολογία ωστόσο τελεί υπεράνω τέτοιων λεπτομερειών. Μία κριτική ματιά στις παραγράφους της, αναδεικνύει μεν το πλούσιο δυναμικό αλλά και κάποιες ηχηρές ελλείψεις της.

Σε ό,τι αφορά το άνοιγμα προς μια νέα μορφή επιχειρηματικότητας, τα Καταδυτικά Πάρκα μπορεί πράγματι να αποδειχθούν μια θετική ρήξη στο κυρίαρχο μοντέλο «ξαπλώστρα-ομπρέλα-παραλία» που χρόνια τώρα καταδυναστεύει τον ελληνικό τουρισμό. Επιπλέον, με την κατάλληλη χωροθέτηση, πλαισίωση και υποστήριξη, τα καταδυτικά πάρκα μπορούν να προστατεύσουν, καθιστώντας ταυτόχρονα επισκέψιμες, υποβρύχιες τοποθεσίες ιστορικού, γεωλογικού ή άλλου θεματικού ενδιαφέροντος. Μπορούν επίσης να δημιουργήσουν καταφύγια για αρκετά είδη ψαριών και ασπόνδυλων, εφόσον η επιμελής φύλαξή τους από ιδιώτες φορείς αποδειχθεί εφικτή και αποτελεσματική.

Ωστόσο, σε ότι αφορά τους ανθρώπους που πραγματικά αγωνιούν για την προστασία και αποκατάσταση των ελληνικών θαλασσών, οι ρητές προϋποθέσεις του νέου νόμου – που παρεμπιπτόντως θυμίζουν περισσότερο τις προϋποθέσεις εγκατάστασης ιχθυοκαλλιεργειών παρά προστατευόμενων περιοχών – δεν εξασφαλίζουν επουδενί την ουσία της θαλάσσιας προστασίας. Τα «κριτήρια καταλληλότητας» που η τροπολογία θέτει ως φιλικά για τον καταδυτικό τουρισμό (νερά ρηχά, διαυγή, ζεστά, χωρίς ρεύματα), σπανίως συμπίπτουν με τα κριτήρια καταλληλότητας βάσει των οποίων θα πρότεινε μια ΘΠΠ ένας θαλάσσιος βιολόγος. Επιπλέον, η εφήμερη και αβέβαιη φύση του προτεινόμενου καθεστώτος προστασίας[2], αποτελεί ένα μάλλον μελανό σημείο: αρκεί κανείς να φανταστεί τη μοίρα μιας θαλάσσιας περιοχής και των αυτόχθονων κατοίκων της εάν αυτή περιέλθει από την κατάσταση δεκαετούς προστασίας στην κατάσταση “μπάτε σκύλοι αλέστε”.

Σε οποιαδήποτε περίπτωση η ελληνική επιστημονική κοινότητα είναι διαθέσιμη να υποστηρίξει με κάθε τρόπο αυτό το εγχείρημα, με γνώμονα την επίτευξη του μέγιστου δυνατού οφέλους τόσο για τα θαλάσσια οικοσυστήματα όσο και τις παράκτιες και νησιωτικές κοινωνίες της χώρας. Ισχυρό πλεονέκτημα προς την κατεύθυνση αυτή άλλωστε είναι και η παρουσία μίας δραστήριας, καλά ενημερωμένης και ορθολογικά απαιτητικής καταδυτικής κοινότητας, η οποία έχοντας πλέον υπόψη τα επιτυχημένα (και όχι μόνο) παραδείγματα άλλων πρωτοπόρων, μπορεί να διαδραματίσει ισχυρό ρυθμιστικό ρόλο προς την επιτυχή υλοποίηση και βέλτιστη ανταποδοτικότητα του νέου θεσμού.

Αρκεί στο μεταξύ να μην ξεχνάμε ότι ζωτικότερη ανάγκη σήμερα είναι η θαλάσσια προστασία με στόχο όχι απλώς την ευχαρίστηση του επισκέπτη, αλλά την αποκατάσταση των πληγέντων θαλασσών μας και της κυριολεκτικά τσακισμένης παραδοσιακής αλιείας μας.

Ας ελπίσουμε ότι κάποια στιγμή σύντομα η πολιτεία θα καταδεχτεί να ενσκήψει και πάνω από αυτό το τεράστιο και ακανθώδες ζήτημα που ως άλλη δαμόκλειος σπάθη απειλεί την ήδη οριακή ποιότητα ζωής του μέσου έλληνα πολίτη.

Απαντώντας λοιπόν στο αρχικό ερώτημα: μένει να αποδειχθεί.

Ευελπιστούμε και επαγρυπνούμε.

[1] Τροπολογία 1820/272 της 12.9.2014 Διαθέσιμο στο http://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/bbb19498-1ec8-431f-82e6-023bb91713a9/9017019.pdf

[2] (“Η παραχώρηση έχει διάρκεια δέκα ετών, είναι δε δυνατόν να ανανεώνεται για πέντε έτη κάθε φορά”, Παρ. 11)

Posted in Θαλάσσιο Περιβάλλον | 1 σχόλιο

Έξι χρόνια Οικολογικά Ροδιακά – Θετικές και αρνητικές εξελίξεις

Θετικές Εξελίξεις

  • Ολοκληρώθηκε το Φράγμα Γαδουρά    
  • Φως στον ορίζοντα με το ενεργειακό                               
  • Ελπίδες για γρήγορη αναβάθμιση του ΒΙΟΚΑ Λίνδου    
  • Κάτι κινείται με τα κατσίκια                                               
  • Ολοκληρώθηκε το νέο κύτταρο ΧΥΤΑ                              
  • Προχωράει έστω και αργά το ΚΔΑΥ      

Αρνητικές Εξελίξεις

  • Πολύ πίσω στις λιμενικές υποδομές
  • Πολλές οι ελλείψεις στο αποχετευτικό
  • Διάβρωση Ακτών  
  • Προστασία Δημόσιας και Δημοτικής περιουσίας
  • Πολιτιστική Κληρονομιά και   Μεσαιωνική Πόλη
  • Προγραμματισμός και μελέτες  για διεκδίκηση περισσοτέρων πόρων 
  • Κακές λειτουργικά και αισθητικά οι πύλες εισόδου του νησιού

 Σε λίγες μέρες συμπληρώνονται έξι χρόνια από τότε (15/1/2009) που ξεκινήσαμε την προσπάθεια να υπάρχει μια συνεχής και συνεπής στήλη στον τοπικό τύπο η οποία να ασχολείται με θέματα περιβάλλοντος και βιωσιμότητας. Σήμερα, εν είδει απολογισμού τόσο για τη χρονιά που πέρασε όσο και γενικότερα, θα παραθέσουμε τους τομείς εκείνους που είχαμε θετικές εξελίξεις αλλά και εκείνους στους οποίους υστερούμε μετά και από συζήτηση με τον Περιφερειάρχη Ν. Αιγαίου Γ. Χατζημάρκο και το Δήμαρχο Ρόδου Φ. Χατζηδιάκο.

Ο Περιφερειάρχης συζήτησε με τα Οικολογικά Ροδιακά στις 11 Δεκεμβρίου 2014

Ο Περιφερειάρχης συζήτησε με τα Οικολογικά Ροδιακά στις 11 Δεκεμβρίου 2014

Η σημερινή συγκυρία

Η σημερινή συγκυρία είναι σημαντική τόσο σε τοπικό όσο και σε εθνικό επίπεδο. Σε τοπικό γιατί έχουμε αλλαγές στην κορυφή της τοπικής ηγεσίας, τόσο στην Περιφέρεια Ν. Αιγαίου όσο και στο Δήμο Ρόδου, γεγονός που από μόνο του μπορεί να αποτελέσει την απαρχή διαφορετικών εξελίξεων. Σε εθνικό επίπεδο, από την άλλη πλευρά, οι εκλογές της 25ης Ιανουαρίου είναι πολύ πιθανόν να αλλάξουν άρδην το πολιτικό σκηνικό με νέες δυνάμεις να έρχονται στο προσκήνιο.

 

Θετικές Εξελίξεις

Το Φράγμα του Γαδουρά

Φράγμα Γαδουρά

Φράγμα Γαδουρά

Μια από τις πιο θετικές εξελίξεις είναι η αποπεράτωση των εργασιών για το Φράγμα του Γαδουρά. Είναι ένα έργο που ξεκίνησε πριν από 13 χρόνια με την υπογραφή της σύμβασης με την κοινοπραξία ΜΕΤΩΝ – ΑΕΓΕΚ το Δεκέμβρη του 2001 και είχε σκοπό να ολοκληρωθεί το 2004 (!!) για να δώσει λύση στο πρόβλημα ύδρευσης ολόκληρου του νησιού που στηρίζεται αποκλειστικά σε γεωτρήσεις με αποτέλεσμα να υπάρχουν φαινόμενα υφαλμύρωσης και ταπείνωσης του υδροφόρου ορίζοντα.

Παρόλο όμως που το έργο φαίνεται να τελειώνει, αρκετά πράγματα θα αλλάξουν όσον αφορά τη διαχείριση του. Ενώ αρχικά υπήρχε η εντύπωση ότι τη λειτουργία του Φράγματος θα αναλάβει η ΔΕΥΑΡ, τώρα φαίνεται ότι αυτή θα πάει στην Περιφέρεια Ν. Αιγαίου. Μέσα από την πρόσφατη συζήτηση που είχαμε με τον Περιφερειάρχη τα σενάρια για τη λειτουργία είναι δύο: Είτε αποκλειστικός διαχειριστής θα είναι η Περιφέρεια που θα πουλάει το νερό στη ΔΕΥΑΡ για να εξασφαλίζει τα λειτουργικά έξοδα είτε στην καλύτερη περίπτωση θα συναφθεί προγραμματική σύμβαση μεταξύ Περιφέρειας και Δήμου Ρόδου. Τελικές αποφάσεις δεν έχουν ακόμα ωστόσο ληφθεί.

Ενεργειακό – Φως στον ορίζοντα

Υπάρχουν και εδώ μερικές θετικές εξελίξεις. Η πρώτη έχει να κάνει με το γεγονός ότι προχωράει ο νέος σταθμός στη Ν. Ρόδο και υπάρχει ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του έργου. Από την άλλη πλευρά φαίνεται να έχει ξεκινήσει μια προσπάθεια για εξοικονόμηση ενέργειας, λόγω και της κρίσης, ενώ έχουμε μεγαλύτερη διείσδυση των Εναλλακτικών Μορφών Ενέργειας με αύξηση 40% το 2013. Χαρακτηριστική είναι όπως γράψαμε στο προηγούμενο μας αφιέρωμα η αύξηση της παραγωγής από φωτοβολταϊκά που από  1.879 MWh το 2010 έφτασε στα 29.244 MWh το 2013.

Εξάλλου όπως είχαμε προαναγγείλει δημοσιεύτηκε στις 30/12/2014 η Υπουργική Απόφαση για την εγκατάσταση μονάδων ΑΠΕ από αυτοπαραγωγούς με συμψηφισμό ενέργειας (net metering). Η Υπουργική Απόφαση είναι σαφώς βελτιωμένη σε σχέση με το αρχικό σχέδιο και αν λυθούν και τα προβλήματα χρηματοδότησης τότε είναι σίγουρο ότι θα δούμε περαιτέρω αύξηση του ποσοστού συμμετοχής των ΑΠΕ στο ενεργειακό μίγμα της χώρας αλλά και των νησιών μας.

Βιολογικός Λίνδου

Ένας από τους ομορφότερους και πιο δημοφιλείς προορισμούς παγκοσμίως εξακολουθεί να απειλείται από την ανοησία μας. Μια ωρολογιακή βόμβα που θα εκραγεί εάν δεν προχωρήσει άμεσα το έργο του εκσυγχρονισμού του ΒΙΟΚΑ Λίνδου που εντάχθηκε στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Κρήτης και Νήσων Αιγαίου με προϋπολογισμό €906 χιλ. στις 11 Σεπτεμβρίου 2013. Ο Περιφερειάρχης μας ενημέρωσε ότι το έργο θα προχωρήσει πλην όμως υπάρχει προσφυγή στο ΣτΕ από ένα από τους εργολάβους που συμμετείχαν στο διαγωνισμό. Ας ελπίσουμε ότι φέτος η Λίνδος θα έχει βιολογικό καθαρισμό των λυμάτων της.

Κατσίκια – Κάτι κινείται

Κάτι φαίνεται να γίνεται και στον τομέα της ανεξέλεγκτης βόσκησης που έχει πάρει μορφή επιδημίας με καταστροφικές συνέπειες για το νησί μας. Έχουν γίνει ήδη κάποιες συλλήψεις ζώων και ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Γ. Πόκιας δηλώνει ότι θα κάνει ότι μπορεί για να συνεχίσουν. Βέβαια το γεγονός ότι  όλη η προσπάθεια στηρίζεται στην ΕΤΑΙΠΡΟΦΥΚΑ που αυτή τη στιγμή δε λειτουργεί και δε γνωρίζουμε αν θα λειτουργήσει το 2015  λόγω κατάργησης ΔΗΦΟΔΩ, αφετέρου οι πολιτικές πιέσεις που θα είναι πάλι μεγάλες μας κάνουν λίγο δύσπιστους για το αποτέλεσμα.

ΧΥΤΑ και ΚΔΑΥ

Λειτουργεί ήδη αν και με ελλείψεις το νέο κύτταρο του ΧΥΤΑ Β. Τριγώνου Ρόδου ενώ έχει ήδη γίνει ο διαγωνισμός για το ΧΥΤΑ Ν. Ρόδου προϋπολογισμού €6.960.000 και το έργο έχει αναλάβει τεχνική εταιρεία της Ρόδου. Το έργο θα εξυπηρετεί πληθυσμό 54.129 κατοίκων σύμφωνα με την τεχνική έκθεση. Για το πρώτο πάντως έργο πρέπει, όπως έχουμε επισημάνει,  να προχωρήσει η αποκατάσταση του Βιολογικού Σταθμού και η Μονάδα Βιοαερίου.

Από την άλλη πλευρά   το ΚΔΑΥ (Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών) προχωράει αν και με αργούς ρυθμούς. Το έργο όταν αποπερατωθεί θα δώσει μια διαφορετική διάσταση στη διαχείριση των αποβλήτων συσκευασιών αφού θα υπάρχει η δυνατότητα ανακύκλωσης μεγάλων ποσοτήτων πλαστικού, αλουμινίου και γυαλιού, αν βέβαια υπάρχει ο σωστός σχεδιασμός. Εκτός των άλλων θα δώσει  και τουλάχιστον διπλάσιο χρόνο ζωής στο νέο κύτταρο του ΧΥΤΑ Β. Ρόδου το οποίο θα μπορεί με συνδυασμένες ενέργειες να λειτουργήσει και ως ΧΥΤΥ (Χώρος Ταφής Υπολειμμάτων).

Τι πρέπει άμεσα να προχωρήσει το 2015

Είναι δύσκολο να μπουν προτεραιότητες στο νησί μας όταν τόσα πολλά πράγματα έχουν πάει πίσω. Σήμερα όμως θα επικεντρωθούμε στα πιο σοβαρά και θεμελιώδη ζητήματα.

Τα έργα υποδομών

Είναι λογικό οι πολίτες να θέλουν να ολοκληρωθούν επιτέλους τα έργα υποδομών που εκκρεμούν εδώ και τόσα χρόνια. Λιμάνι, Νέα Μαρίνα, Μαρίνα Μανδρακίου, Σύνδεση της πλειοψηφίας του νησιού με συστήματα Βιολογικού Καθαρισμού, Αναβάθμιση του ΒΙΟΚΑ στο Βόδι, το Καρνάγιο, η συνολικά σωστή διαχείριση των απορριμμάτων, η ανάσχεση της διάβρωσης των ακτών, η αισθητική και λειτουργική αναβάθμιση των πυλώνβ εισόδου  του νησιού, η Πολιτική Προστασία του πληθυσμού, η προστασία και σωστή αξιοποίηση της δημόσιας και δημοτικής περιουσίας και η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς με προμετωπίδα την προστασία της Μεσαιωνικής Πόλης είναι πράγματα που δεν μπορούν πλέον να περιμένουν.

Για όλα τα παραπάνω θα χρειαστούν οικονομικοί πόροι. Βλέποντας όμως τα χρήματα που είναι διαθέσιμα για τη νέα προγραμματική περίοδο, καταλαβαίνει κανείς πόσα στενά είναι τα περιθώρια. Τι πρέπει λοιπόν να γίνει; Μα φυσικά η διεκδίκηση πόρων από άλλες πηγές, όπως τα εθνικά προγράμματα ή ακόμα και απευθείας από άλλα ευρωπαϊκά προγράμματα. Για να γίνει όμως αυτό πρέπει να προχωρήσουν οι μελέτες που εξαγγέλλονται και δεν υλοποιούνται. Και αυτό με τη σειρά του θα απαιτήσει να κατασταλάξουμε στο τι πραγματικά θέλουμε.

ΒΙΟΚΑ Ρόδου - Θα αναβαθμιστεί;

ΒΙΟΚΑ Ρόδου – Θα αναβαθμιστεί;

Ένα καλό παράδειγμα είναι η επίλυση του προβλήματος της αποχέτευσης σε Αφάντου και Αρχάγγελο. Αφού δεν μπορέσαμε να εντάξουμε το έργο στην παρούσα προγραμματική περίοδο, πρέπει να βρεθεί τρόπος να ενταχθεί στο εθνικό σκέλος της νέας προγραμματικής περιόδου αφού μιλάμε για ένα ιδιαίτερα ακριβό έργο. Για να γίνει αυτό χρειάζονται  μελέτες. Για να γίνουν όμως οι μελέτες πρέπει να αποφασιστεί πώς θα λυθεί το πρόβλημα, δηλαδή τοπικά ή με σύνδεση με το Βόδι. Το λέμε αυτό γιατί μετά από τόσα χρόνια παλινωδιών και ενώ όλοι πίστευαν ότι η σύνδεση με το Βόδι είναι η λύση που προκρίνεται, βλέπουμε και πάλι μια αλλαγή στην κατεύθυνση τουλάχιστον στο επίπεδο της Περιφέρειας.

Λιμενικές εγκαταστάσεις

Τα λιμάνια της Ρόδου θα έπρεπε να είναι σε πολύ καλύτερη κατάσταση

Τα λιμάνια της Ρόδου θα έπρεπε να είναι σε πολύ καλύτερη κατάσταση

Πρέπει επιτέλους να τελειώνουμε με αυτά τα ζητήματα στα οποία υπάρχει τεράστια ευθύνη του πολιτικού συστήματος και κυρίως της κεντρικής εξουσίας. Αν θέλουν λοιπόν οι νέοι βουλευτές να βοηθήσουν τον τόπο αντί να βγάζουν δελτία τύπου για τα Θεοφάνεια και άλλες εορτές, καλό είναι να βάλουν πλάτη ώστε να βρεθούν πόροι και τρόποι για να προχωρήσουν αυτά τα έργα.  Να δοθεί η Μαρίνα Μανδρακίου στο Δήμο Ρόδου, να ολοκληρωθούν οι εγκαταστάσεις τους εμπορικού λιμανιού και της Νέας Μαρίνας και να τεθούν οι βάσεις για να προχωρήσει το Καρνάγιο και η επισκευαστική ζώνη.

Νέα Μαρίνα - Θα είναι έτοιμη φέτος;

Νέα Μαρίνα – Θα είναι έτοιμη φέτος;

Συνολική αειφορική διαχείριση των απορριμμάτων

Εδώ πρέπει Περιφέρεια και Δήμος πραγματικά να ανασκουμπωθούν γιατί τα πρόστιμα με τα οποία απειλούμαστε  είναι μεγάλα και θα πληρωθούν από όλους μας. Οι βάσεις έχουν μπει, οι πολίτες είναι έτοιμοι να ανταποκριθούν και το μόνο που μένει είναι να προχωρήσουμε πιο γρήγορους ρυθμούς. Ανακύκλωση, κομποστοποίηση, επαναχρησιμοποίηση και κυρίως μείωση του όγκου των απορριμμάτων πρέπει να μπουν στην ατζέντα της τοπικής ηγεσίας για μόνιμες και αειφορικές λύσεις.

Δημόσια Περιουσία και Πολιτιστική Κληρονομιά

Η προστασία της Πολιτιστικής Κληρονομιάς με αιχμή την προστασία και ανάδειξη της Μεσαιωνικής Πόλης είναι πράγματα που συζητιούνται εδώ και χρόνια. Να τελειώσει επιτέλους η καταγραφή της δημοτικής περιουσίας, να τεθούν όροι βιώσιμης αξιοποίησης αυτής της περιουσίας και να εφαρμοστούν πρακτικά μέτρα για την προστασία της Μεσαιωνικής Πόλης ως μνημείου παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Προστασία του φυσικού τοπίου και των ακτών

Πρέπει επιτέλους να περάσουμε από την εποχή όπου το φυσικό περιβάλλον  πλήρωνε με πολλούς τρόπους την τουριστική και οικιστική ανάπτυξη στην εποχή που θα το προστατεύουμε ως κόρη οφθαλμού και ως το υψηλότερο περιουσιακό μας στοιχείο και όρο βιωσιμότητας της τουριστικής οικονομίας. Η προστασία των ακτών από την άλλη πλευρά απειλεί τις Δυτικές Ακτές με ανυπολόγιστες συνέπειες. Ήπιες μέθοδοι για την προστασία τους υπάρχουν και πρέπει να αξιοποιηθούν.

Αναβάθμιση των πυλών εισόδου του νησιού

Πύλη εισόδου Ρόδου από το αεροδρόμιο. Χρειάζεται λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση

Πύλη εισόδου Ρόδου από το αεροδρόμιο. Χρειάζεται λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση

Είναι κοινό μυστικό ότι ένας από τους κορυφαίους προορισμούς της χώρας μας, και όχι μόνο, το νησί της Ρόδου, έχει χείριστες αισθητικά και λειτουργικά  πύλες εισόδου. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να διορθωθεί αφού αυτές αποτελούν την πρώτη και τελευταία εντύπωση του επισκέπτη. Όσον αφορά τη Γέφυρα στην Κρεμαστή φαίνεται ότι η παρούσα εργολαβία με τον ένα ή τον άλλο τρόπο θα διαλυθεί και θα πρέπει ο όποιος σχεδιασμός να γίνει από την αρχή καθώς η παρούσα Περιφερειακή αρχή δηλώνει σε όλους τους τόνους ότι η σύμβαση «μπάζει από παντού». Το θέμα όμως είναι κάτι να γίνει τόσο στην περίπτωση τους αεροδρομίου όσο και του λιμανιού το οποίο υλοποιείται από το 1963 και ακόμα να τελειώσει.

Επίλογος

Για να γίνουν όλα τα παραπάνω και ακόμα περισσότερα, πρέπει να αλλάξει η νοοτροπία τόσο των διοικούντων όσο και των πολιτών. Η νοοτροπία του «κατόπιν ενεργειών μου» και εγώ «τα γνωρίζω όλα» πρέπει να αντικατασταθεί από μια κουλτούρα συνεργασιών σε όλα τα επίπεδα. Η αρχή μπορεί να γίνει από μια καλή συνεργασία Δήμου, Περιφέρειας και κοινωνίας των πολιτών.

Από την άλλη πλευρά πρέπει να αρχίσουμε να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους. Οι ευθύνες για αυτά που γίνονται αλλά και αυτά που δε γίνονται πρέπει να αποδίδονται, ιδιαίτερα σε πολιτικό επίπεδο. Αλλιώς δε θα μπορέσουμε να γλυτώσουμε από τους μαϊντανούς της εξουσίας.

Posted in Απολογισμός 2014, Απολογισμοί | Σχολιάστε

Ανανεώσιμες Πηγές και Εξοικονόμηση: Η πιο πράσινη ενέργεια

 Μείωση της κατανάλωσης περίπου 3,5% το 2013 σε σχέση με το 2012

  • Μικρότερη και η μέγιστη ζήτηση (peak)
  • Μεγάλη αύξηση 40% της παραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας το 2013
  • 20-25 KWh (3-3,75 €) ανά διανυκτέρευση η βέλτιστη κατανάλωση ενέργειας στα πεντάστερα ξενοδοχεία
  • Κλιματισμός και κουζίνες τα μεγάλα φορτία στα μεγάλα  ξενοδοχεία
  • Λαμπτήρες νέας τεχνολογίες LED: Η νέα πρόταση για εξαιρετικά χαμηλή κατανάλωση με πολλά πλεονεκτήματα
  • Εταιρίες πλέον αναλαμβάνουν την αντικατάσταση παλαιών λαμπτήρων με 0% δικό σας κεφάλαιο και χωρίς ρίσκο (pay as you save)
  • Αυτοπαραγωγή (net metering): Η μεγάλη ελπίδα για τα νησιά μας και όχι μόνο
Η εξοικονόμηση ενέργειας μαζί με τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας μπορεί να δώσει σοβαρές λύσεις στο ενεργειακό πρόβλημα του νησιού μας.

Η εξοικονόμηση ενέργειας μαζί με τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας μπορεί να δώσει σοβαρές λύσεις στο ενεργειακό πρόβλημα του νησιού μας.

Έχουμε πολλές φορές αναφερθεί μέσα από τα Οικολογικά Ροδιακά στην αξία που έχει η εξοικονόμηση ενέργειας στις μέρες μας τόσο γενικότερα όσο και για το νησί μας. Ειδικά για τη Ρόδο η εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας ήταν, είναι, και απ’ ότι φαίνεται θα είναι απαραίτητη και στο μέλλον ώστε να αποφύγουμε δυσάρεστες εξελίξεις στον ενεργειακό τομέα αλλά και να εξοικονομήσουμε τεράστια ποσά τόσο ως νοικοκυριά και επιχειρήσεις όσο και ως χώρα.

Τα οφέλη της εξοικονόμησης

Ακόμα κι αν δεχτούμε τις διαβεβαιώσεις για κατασκευή του νέου σταθμού σε τρία χρόνια, πρέπει να φροντίσουμε την ενεργειακή ασφάλεια του νησιού μέχρι τότε

Ακόμα κι αν δεχτούμε τις διαβεβαιώσεις για κατασκευή του νέου σταθμού σε τρία χρόνια, πρέπει να φροντίσουμε την ενεργειακή ασφάλεια του νησιού μέχρι τότε

Τα οφέλη της εξοικονόμησης είναι πολλαπλά. Σε επίπεδο νοικοκυριού και επιχείρησης, η εξοικονόμηση ενέργειας μπορεί να οδηγήσει σε μεγάλη οικονομία χρημάτων, πράγμα που στις μέρες μας είναι πολύ σημαντικό. Από την άλλη πλευρά επειδή η χώρα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την εισαγωγή ορυκτών καυσίμων (πχ μαζούτ και φυσικό αέριο) ή παράγει ενέργεια από ρυπογόνες πηγές (πχ λιγνίτης), η εξοικονόμηση θα οδηγούσε σε μείωση των οικονομικών και φυσικών πόρων που δαπανούμε αλλά και της περιβαλλοντικής επιβάρυνσης.

Στο νησί μας όμως υπάρχει ένας επιπλέον λόγος για την εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας. Η σταθερή ανεπάρκεια ηλεκτρικού ρεύματος τα τελευταία χρόνια που οφείλεται στην αλματώδη άνοδο της κατανάλωσης αλλά και τον κακό σχεδιασμό, κάνει την εξοικονόμηση, αλλά και τις ΑΠΕ, μονόδρομο. Έτσι κι αλλιώς σύμφωνα και με τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις, όπως εκφράστηκαν από τον πρόεδρο της ΔΕΗ  Α. Ζερβό και το Γ. Διευθυντή Παραγωγής Ι. Κοπανάκη,  ο νέος σταθμός της ΔΕΗ στη Ν. Ρόδο θα είναι έτοιμος το συντομότερο το 2017. Επομένως εάν δεν μειωθεί η κατανάλωση και δεν εξευρεθούν νέοι τρόποι παραγωγής ενέργειας, είναι πολύ πιθανόν να έχουμε ακόμα και προγραμματισμένες διακοπές ή ακόμα και ένα black out.

Κατανάλωση ρεύματος και καυσίμου

Η συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας το 2012 ανήλθε σε 790.000 MWh από τις οποίες οι 70.720 MWh προήλθαν από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Φωτοβολταϊκά  και   Αιολικά), δηλαδή ποσοστό περίπου 9%. Το 2013 η συνολική  κατανάλωση έπεσε στις 761.000 MWh. Όμως η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ ανήλθε κατακόρυφα και έφτασε τις 98.000 MWh, ποσοστό 12,8%. Τα πράγματα προβλέπεται να είναι περίπου  έτσι και για το 2014. Να σημειώσουμε εδώ την τεράστια αύξηση της παραγωγής από φωτοβολταϊκά που από 1.879 MWh το 2010 έφτασε το 2013 στα 29.244 MWh.  Ανάλογη  διακύμανση είχε για το 2013 η μέγιστη ζήτηση (peak) στο σταθμό της Σορωνής. Από 194MW το 2001, στα 212 MW  το 2012, πτώση στα 189 MW το 2013 και στα 198,5 MW το 2014.

Η εξοικονόμηση που σημειώθηκε το 2013  μπορεί να αποδοθεί και στη συνεχιζόμενη κρίση. Όμως βλέπουμε ένα πολύ σημαντικό γεγονός που μας δείχνει το δρόμο που πρέπει να ακολουθήσουμε εάν θέλουμε να λύσουμε το ενεργειακό πρόβλημα του νησιού μας και όχι μόνο. Ο συνδυασμός εξοικονόμησης και αύξησης διείσδυσης των ΑΠΕ είναι τελικά μονόδρομος.

Αυτό θα είχε και μια ευεργετική επίδραση και στα ποσά που δαπανούμε ως χώρα για την αγορά υγρών ορυκτών καυσίμων. Στο νησί μας η κατανάλωση καυσίμου  τα τελευταία χρόνια (2008-2012) κυμαίνεται από 145.000 έως 150.000 τόνους μαζούτ  και από 34.000 έως 40.000 κυβικά μέτρα  πετρέλαιο ντίζελ. Το 2013 για πρώτη φορά η κατανάλωση του μαζούτ έπεσε στις 136.000 τόνους πράγμα που σημαίνει εξοικονόμηση αρκετών εκατομμυρίων ευρώ.

Εάν αυτή η τάση συνεχιστεί μπορεί κανείς εύκολα να καταλάβει τα οικονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη για τη χώρα και το νησί μας. Την ίδια στιγμή θα υπάρχει αυξημένη ενεργειακή ασφάλεια αφού μηχανές και άνθρωποι δε θα δουλεύουν στο 100% των δυνατοτήτων τους όπως συμβαίνει σήμερα.

Πώς και πού μπορεί να γίνει εξοικονόμηση;

Στο νησί μας είναι πολύ σημαντικό να υπάρξει εξοικονόμηση ειδικά τους θερινούς μήνες όπου έχουμε και τα μεγάλα προβλήματα. Συνεπώς ξενοδοχεία, τουριστικές επιχειρήσεις και καταστήματα πρέπει να είναι στην πρώτη γραμμή. Επίσης τις καλύτερες πρακτικές πρέπει να εφαρμόζει το δημόσιο, ο Δήμος και η Περιφέρεια. Τα νοικοκυριά μπορεί να μην είναι τόσο ενεργοβόρα το καθένα ξεχωριστά, όμως ως σύνολο  έχουν και αυτά ένα μεγάλο κομμάτι της κατανάλωσης λόγω του υψηλού πληθυσμού του νησιού.

Τα ξενοδοχεία

Τα ξενοδοχεία και ειδικά αυτά των πέντε αστέρων έχουν πολλούς λόγους να θέλουν να είναι οικονομικά καθώς η μείωση του λειτουργικού κόστους σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον με έντονο ανταγωνισμό είναι ιδιαίτερα σημαντική. Από την άλλη η μείωση αυτή είναι σημαντική για την κερδοφορία της κάθε επιχείρησης.

Η μεγαλύτερη κατανάλωση στα ξενοδοχεία προέρχεται από την κουζίνα (30-40%) και από τον κλιματισμό (40%-50%). Η πρώτη όμως χαρακτηρίζεται ως ανελαστική κατανάλωση αφού είναι δύσκολο να μειωθεί και χρειάζεται το προσωπικό να είναι ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένο, ενώ η δεύτερη μπορεί με κατάλληλες τεχνολογίες να μειωθεί σε αρκετά μεγάλο ποσοστό.

Πραγματικά οι νέες τεχνολογίες όπως οι αντλίες θερμότητας, η  ανάκτηση θερμότητας από τον κλιματισμό, η χρήση μοτέρ με Inverter αντί του παραδοσιακού λέβητα και οι λαμπτήρες LED  μπορούν να βοηθήσουν σε μεγάλο βαθμό τη σύγχρονη ξενοδοχειακή επιχείρηση να εξοικονομήσει ενέργεια και χρήματα. Από την άλλη πλευρά ο έλεγχος της καλής λειτουργίας των συστημάτων από εξελιγμένα συστήματα BMS (Building Management Systems)καθώς και η σωστή κατασκευή του κτηρίου είναι τα κλειδιά για περαιτέρω εξοικονόμηση ενέργειας.

Μερικά από αυτά τα συστήματα είναι ιδιαίτερα αποδοτικά. Για παράδειγμα η χρήση μοτέρ με Inverter αντί για λέβητα για ζεστό νερό  μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της κατανάλωσης μέχρι και στο ένα τρίτο. Το ζητούμενο όμως είναι να εφαρμοστούν από το σύνολο των ξενοδοχείων του νησιού κάτι που θα οδηγούσε σε σημαντική εξοικονόμηση ενέργειας και μάλιστα όχι μόνο ηλεκτρικής.

Λαμπτήρες LED για σημαντική εξοικονόμηση και αποδοτικότητα

Διάφορα είδη φωτιστικών LED

Διάφορα είδη φωτιστικών LED

Η νέα τάση στην εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας είναι η χρήση λαμπτήρων τεχνολογίας LED (Light Emitting Diode) για το φωτισμό οικιακών και επαγγελματικών χώρων. Οι λαμπτήρες αυτοί είναι πιο οικονομικοί και αποδοτικοί  ακόμα και από αυτούς τους λαμπτήρες οικονομίας ενώ δεν έχουν μερικά από τα μειονεκτήματα των δεύτερων. Χαρακτηριστικά τα πλεονεκτήματα (που μπορείτε να δείτε και στον πίνακα) είναι:

  • Χαμηλή κατανάλωση ενέργειας
  • Μεγάλη διάρκεια ζωής με απεριόριστο αριθμό αναβοσβησίματα
  • Υψηλή αποδοτικότητα
  • Υψηλό επίπεδο φωτεινότητας
  • Μηδενική εκπομπή ακτινοβολίας
  • Χαμηλή εκπομπή θερμότητας
  • Ελέγχονται με αισθητήρες και με dimmer
  • Δεν περιέχουν υδράργυρο
Σύγκριση λαμπτήρων LED με άλλα είδη λαμπτήρων

Σύγκριση λαμπτήρων LED με άλλα είδη λαμπτήρων

 

Στη χώρα μας υπάρχουν ήδη εταιρείες – εμείς εντοπίσαμε δύο – που χρηματοδοτούν την αντικατάσταση του συμβατικού φωτισμού ξενοδοχείων, επιχειρήσεων και καταστημάτων με ισοδύναμους λαμπτήρες και φωτιστικά LED.  Τα προγράμματα αυτά επιτρέπουν στην κάθε επιχείρηση να αντικαταστήσει τα φωτιστικά της με σύγχρονα LED με αποπληρωμή του ποσού ανά μήνα με τα χρήματα που κερδίζει από την εξοικονόμηση ενέργειας. Σε μερικές μάλιστα περιπτώσεις η επιχείρηση  μπορεί να πληρώνει και ποσοστό του ποσού που θα ωφεληθεί. Είναι μια ιδιαίτερα ελκυστική πρόταση που έχει ήδη υιοθετηθεί από δεκάδες μεγάλες και μικρότερες επιχειρήσεις και ξενοδοχεία στη χώρα μας.  Μάλιστα στο πελατολόγιο της μιας από της δύο επιχειρήσεις βλέπουμε και τα Kipriotis Hotels που δραστηριοποιούνται στην περιοχή μας. Το προσεχές διάστημα αναμένεται να υπάρξει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον για αυτή την πρόταση.

Η πολλά υποσχόμενη αυτοπαραγωγή  (net metering)

Η Greenpeace είναι μία από τις οργανώσεις που έχουν ξεκινήσει αγώνα για πιο καθαρές και φτηνές λύσεις ενέργειας

Η Greenpeace είναι μία από τις οργανώσεις που έχουν ξεκινήσει αγώνα για πιο καθαρές και φτηνές λύσεις ενέργειας

Η αυτοπαραγωγή είναι μια συμφωνία μεταξύ εταιρείας ηλεκτρισμού και καταναλωτή που επιτρέπει στο δεύτερο να παράγει το «δικό του» ρεύμα τοπικά. Αν η παραγωγή κατανάλωσης είναι μεγαλύτερη από τις ανάγκες του καταναλωτή,  το δίκτυο  της εταιρείας παίζει το ρόλο της αποθήκης όπου το πλεόνασμα πιστώνεται σε επόμενους λογαριασμούς. Εάν η κατανάλωση είναι μεγαλύτερη από την παραγωγή ο καταναλωτής χρεώνεται μόνο για τη διαφορά. Μετά από ένα συγκεκριμένο διάστημα εάν υπάρχει περίσσεια, αυτή χάνεται και η διαδικασία ξεκινά από την αρχή.

Η αυτοπαραγωγή μέσω φωτοβολταϊκών είναι μεγάλη ελπίδα για τα νησιά μας

Η αυτοπαραγωγή μέσω φωτοβολταϊκών είναι μεγάλη ελπίδα για τα νησιά μας

Για τα νησιά μας αυτό είναι μια μεγάλη ευκαιρία αφού θα μας επιτρέψει να μηδενίσουμε τους λογαριασμούς ρεύματος χωρίς να μας απασχολούν οι αυξήσεις ή οι μειώσεις μιας και ο συμψηφισμός είναι ενεργειακός και όχι λογιστικός. Εάν αυτό συνδυαστεί και με εξελιγμένα συστήματα θέρμανσης-ψύξης (πχ αντλίες θερμότητας) θα έχουμε και μηδενισμό των εξόδων για θέρμανση και ψύξη όσο κι αν αυξηθούν τα τιμολόγια της ΔΕΗ. Επειδή όμως  με την κατάλληλη τεχνολογία   μπορούμε να κάνουμε και αποθήκευση ενέργειας, έχουμε ρεύμα ακόμα και σε περίπτωση διακοπής ή αν αυτό επιτραπεί θα μπορούμε να το πουλάμε και στο δίκτυο τις ώρες αιχμής.

Ποιοι πρέπει να δράσουν

Ο Δήμος Ρόδου μπορεί να προβεί σε συγκεκριμένες ενέργειες για την εξοικονόμηση ενέργειας

Ο Δήμος Ρόδου μπορεί να προβεί σε συγκεκριμένες ενέργειες για την εξοικονόμηση ενέργειας

Ενώ είναι πάντα θεμιτό να δραστηριοποιούνται οι πολίτες και οι επιχειρηματίες, στην περίπτωση της εξοικονόμησης ενέργειας πρέπει να υπάρξουν πιο ενεργές κεντρικές πολιτικές. Σε τοπικό επίπεδο θα πρέπει να αναληφθούν κοινές πρωτοβουλίες από την Περιφέρεια Ν. Αιγαίου, το Δήμο Ρόδου, το ΕΒΕΔ, την Ένωση  Ξενοδόχων Ρόδου και το ΤΕΕ ώστε να υλοποιηθούν δράσεις ενημέρωσης και υλοποίησης πράξεων που θα οδηγούν σε συγκεκριμένα μετρήσιμα αποτελέσματα.

Την ίδια στιγμή πρέπει να υπάρξει πίεση προς το ελληνικό κράτος ώστε να υιοθετηθούν ειδικές νησιωτικές πολιτικές και να υλοποιηθούν έργα και πράξεις που θα βοηθήσουν τόσο προς την κατεύθυνση της εξοικονόμησης όσο και της ταχύτερης διείσδυσης των ΑΠΕ.

Ένα πρώτο μέτρο το οποίο θα μπορούσε να χρηματοδοτηθεί από τη ΔΕΗ είναι η εκστρατεία ενημέρωσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων για τα οφέλη και τους τρόπους εξοικονόμησης ηλεκτρικής ενέργειας. Αυτό μπορεί να γίνει με ένα φυλλάδιο  στους λογαριασμούς της ΔΕΗ, με ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά σποτ, ή ακόμα και ένα ημερολόγιο. Το  κόστος για το νησί μας δε θα ξεπερνά τα 50.000 ευρώ ανά έτος. Μάλιστα ο πρόεδρος της ΔΕΗ ΑΕ κ. Α. Ζερβός είχε ζητήσει στην τελευταία σύσκεψη να προταθούν από το Δήμο Ρόδου παρόμοιες ενέργειες. Ιδού λοιπόν η Ρόδος …

Ευχαριστούμε τον Γιάννη  Σωτηράκη, μηχανολόγο και την Greenpeace και ειδικά τον Τάκη Γρηγορίου  για τη βοήθειά τους.  

 

 

Posted in Εξοικονόμηση Ενέργειας | Σχολιάστε

Κυκλοφοριακό: Σαράντα χρόνια … μελέτες χωρίς αποτέλεσμα

– Έλλειψη σαφούς προσανατολισμού και πολιτικής βούλησης οδηγεί σε αποσπασματικά μέτρα
– Εκπόνηση μελετών χωρίς αντίστοιχες πρακτικές δράσεις
– Δαπάνη μεγάλων ποσών χωρίς αποτέλεσμα
– Η έλλειψη αστυνόμευσης και η αδυναμία επιβολής της τάξης
επιδεινώνει την κατάσταση
– Έλλειψη πραγματικού ενδιαφέροντος από το Δημοτικό Συμβούλιο
– Τίποτα δεν αλλάζει στη Μεσαιωνική Πόλη

Έχουμε αναφερθεί όχι και λίγες φορές στο κυκλοφοριακό πρόβλημα και γενικότερα στη βιώσιμη κινητικότητα στο νησί μας και ιδίως στην πόλη της Ρόδου. Η ανάδειξη για μια ακόμα φορά του θέματος γίνεται γιατί πρέπει επιτέλους να καταλάβουμε ότι η λύση του θα συνεισφέρει τα μέγιστα στη βελτίωση του περιβάλλοντος της πόλης αλλά και της κοινωνικής και της οικονομικής ζωής που τώρα δοκιμάζονται.

Τι θέλουμε επιτέλους;

Δικαστήρια, το καλό παράδειγμα. Μόνο στην αίθουσα του Εφετείου δεν έχουν παρκάρει.

Δικαστήρια, το καλό παράδειγμα. Μόνο στην αίθουσα του Εφετείου δεν έχουν παρκάρει.

Η κατάσταση, όπως εύκολα μπορεί να διαπιστώσει κανείς, κάθε χρόνο γίνεται και χειρότερη. Όλες οι προσπάθειες πέφτουν στο κενό επειδή δεν υπάρχει σαφής προσανατολισμός για το πώς θέλουμε τελικά να οργανωθεί ο αστικός χώρος στους οικισμούς του νησιού και ειδικά στην πόλης της Ρόδου. Για παράδειγμα θέλουμε την προτεραιότητα να την έχουν οι πεζοί, τα δίκυκλα ή τα τροχοφόρα; Θέλουμε να διευκολύνονται οι επισκέπτες, οι μόνιμοι κάτοικοι, οι εργαζόμενοι ή οι επιχειρηματίες; Θέλουμε λιγότερα ή περισσότερα αυτοκίνητα στην πόλη; Στηρίζουμε τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς ή τα ιδιωτικά αυτοκίνητα;

Σε αυτή την έλλειψη προσανατολισμού που οδηγεί σε αντίστοιχη έλλειψη συνολικής στρατηγικής, πρέπει να προσθέσουμε και την έλλειψη πολιτικής βούλησης ώστε να εφαρμοστούν γρήγορα τα όποια μέτρα λαμβάνονται ανά διαστήματα. Αν στα παραπάνω προσθέσετε την έλλειψη αστυνόμευσης λόγω της διάλυσης της δημοτικής αστυνομίας και της μη επέμβασης της τροχαίας τότε έχουμε ένα άσχημο παζλ που δεν μας κάνει καθόλου αισιόδοξους για το μέλλον.

Η νέα κυκλοφοριακή μελέτη

Ο έλεγχος να ξεκινήσει από τα προφανή

Ο έλεγχος να ξεκινήσει από τα προφανή

Οι κυκλοφοριακές μελέτες έχουν μεγάλο παρελθόν στη Ρόδο. Από τα στοιχεία που συλλέξαμε η πρώτη μεγάλη κυκλοφοριακή μελέτη έγινε το 1974 από το συγκοινωνιολόγο κ. Φραντζεσκάκη, σήμερα ομότιμο καθηγητή του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (βλ. εφημ. Ροδιακή 30 Μαρτίου 2011). Ο κ. Φραντζεσκάκης βρέθηκε στη Ρόδο το Μάρτιο του 2013 για να δώσει τα φώτα του στον τότε δήμαρχο Στ. Κουσουρνά. Από τότε μέχρι σήμερα έχουν εκπονηθεί αρκέτες ακόμα κυκλοφοριακές μελέτες πάντα όμως χωρίς ή με μικρό αποτέλεσμα.

Στις 12 Νοεμβρίου 2013 το Δημοτικό Συμβούλιο Ρόδου απεφάσισε κατά πλειοψηφία να προβεί στην οριστική παραλαβή των δύο σταδίων της νέας κυκλοφοριακής μελέτης που εκπονήθηκε για λογαριασμό του Δήμου Ρόδου από την εταιρεία DENCO ΕΠΕ μετά από σύμβαση που υπεγράφη στις 19 Ιουλίου 2012. Μετά από συνεργασία με τις υπηρεσίες του Δήμου η μελέτη περιλαμβάνει διάφορες αλλαγές τοπικού χαρακτήρα που αφορούν κυρίως τις ροές στο κέντρο της πόλης.
Σύμφωνα λοιπόν με τη μελέτη προτείνονται αρκετοί νέοι πεζόδρομοι κυρίως σε τμήματα υφιστάμενων οδών για τροχοφόρα. Τέτοια είναι τμήμα της οδού Αμερικής, της 25ης Μαρτίου, της Εθν. Μακαρίου, της Γ. Ευσταθίου (κινημ Ρόδον), της Γ. Γρίβα και της Ίων. Δραγούμη. Στο θέμα της στάθμευσης προτείνει την προσαρμογή των ρυθμίσεων στάθμευσης, την αναδιαμόρφωση του χώρου πίσω από την Περιφέρεια αλλά και για ακόμα μια φορά (!) τη χωροθέτηση υπόγειων σταθμών αυτοκινήτων στα όρια της περιοχής μελέτης.

Προτείνει βέβαια και ελεγχόμενη στάθμευση σε δύο ζώνες (πορτοκαλί και πράσινη) χωρίς φυσικά να εξηγεί ποιος θα κάνει τον έλεγχο! Επίσης προτείνει θέσεις ελεύθερης στάθμευσης, ειδικές θέσεις για μόνιμους κατοίκους και θέσεις δικύκλων. Την ίδια στιγμή προτείνει την ελεύθερη χρήση ακόμα 240 θέσεων στο παλιό Νοσοκομείο και τη διαμόρφωση του εγκαταλελειμμένου γηπέδου τένις (απέναντι από το Καζίνο) σε χώρο στάθμευσης δυναμικότητας 50 θέσεων.

Η παρουσίαση της μελέτης έγινε το Μάρτιο του 2013, επτά  μήνες δηλαδή πριν συνεδριάσει η Επιτροπή Ποιότητας Ζωής που δεν ήξερε το περιεχόμενο της μελέτης (!!!)

Η παρουσίαση της μελέτης έγινε το Μάρτιο του 2013, επτά (7) μήνες δηλαδή πριν συνεδριάσει η Επιτροπή Ποιότητας Ζωής που δεν ήξερε το περιεχόμενο της μελέτης (!!!)

Να σημειωθεί ότι η μελέτη ήρθε στο Δημοτικό Συμβούλιο χωρίς τη γνώμη της Επιτροπής Ποιότητας Ζωής της οποίας τα μέλη στη συνεδρίαση της 25/10/2013 ισχυρίστηκαν ότι δεν είχαν χρόνο να τη μελετήσουν! Τους διέφυγε φυσικά το γεγονός ότι η μελέτη είχε παρουσιαστεί πέντε μήνες πριν στις 5 Μαρτίου στην αίθουσα συνεδριάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου όπου παρέστησαν τρεις και ο κούκος!! Για τη συγκεκριμένη μελέτη η Ελ. Καρύδη εκ μέρους της ΕΥΘΥΤΑ δήλωσε ότι η πόλη μετατρέπεται σε ένα μεγάλο parking ενώ σοβαρές αντιρρήσεις έχουν και 3 ξενοδοχειακές μονάδες που με έγγραφη αίτηση ζητούν να μη γίνουν αλλαγές γύρω από αυτές καθώς θα προκαλέσουν προβλήματα στη διέλευση των τουριστικών λεωφορείων που τις εξυπηρετούν.

Μεσαιωνική (;;;) Πόλη

Μεσαιωνική (;;;) Πόλη

Εξάλλου αντιρρήσεις για τη μελέτη εξέφρασε και ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Δωδεκανήσου με σχετική ανακοίνωση. Η κριτική εστιάζεται στο γεγονός ότι δεν καταβάλλεται προσπάθεια μείωσης της παρουσίας του αυτοκινήτου στην πόλη ούτε αποθάρρυνσης της μακροχρόνιας στάθμευσης και ενίσχυσης των μέσων μαζικής μεταφοράς και εναλλακτικών μέσων μετακίνησης. Παράλληλα η ανακοίνωση επισημαίνει ότι προτεραιότητα θα ήταν η βελτίωση της κινητικότητας και εξυπηρέτησης των επισκεπτών καθώς σε αυτούς βασίζεται η λειτουργία και η ζωντάνια του κέντρου της πόλης, κάτι που η μελέτη δεν προβλέπει.
Ο Σύλλογος αναγνωρίζει ότι έγινε σημαντική δουλειά στην καταγραφή των δεδομένων του κέντρου, επισημαίνει όμως ότι η μελέτη κάνει απλή διαχείριση της υφιστάμενης κατάστασης περιοριζόμενη στο κέντρο της πόλης. Δε λαμβάνει υπόψη της τη μεγαλύτερη «εικόνα» γεγονός που την καθιστά βραχυχρόνιας εμβέλειας. Βλέπει ως θετικές τις πεζοδρομήσεις αλλά και την ηπιότερη κυκλοφορία περιμετρικά της περιοχής των 100 Χουρμαδιών. Τέλος ο Σύλλογος προτείνει πιο ουσιαστική διαβούλευση καθώς και επανεκτίμηση της μελέτης.

Εμείς να σημειώσουμε εδώ ότι ήδη το Δημοτικό Συμβούλιο στην ίδια συνεδρίαση προχώρησε σε απευθείας ανάθεση μελέτης σήμανσης, διοχετευτικής διαρρύθμισης και σηματοδότησης κρίσιμων κόμβων για την εφαρμογή των νέων κυκλοφοριακών ρυθμίσεων στον ίδιο μελετητή. Η νέα μελέτη είναι ύψους €18.388 τα οποία προστίθενται στις περίπου € 30.000 που κόστισε η προηγούμενη. Το ΔΣ δεν προχώρησε όμως στην έκδοση κανονιστικής απόφασης για τις κυκλοφοριακές ρυθμίσεις που προβλέπονται στην μελέτη προφανώς αναμένοντας τη νέα μελέτη η οποία όμως ένα χρόνο μετά δεν έχει ακόμα εκπονηθεί.

Το πρόβλημα των χώρων στάθμευσης

Όλοι θυμόμαστε τις μεγαλόστομες δηλώσεις για τη δημιουργία υπόγειων χώρων στάθμευσης. Από τη θητεία του κ. Χ. Χατζηευθυμίου και τη σύσταση της Δημοτικής Επιχείρησης Στάθμευσης η οποία θα κατασκεύαζε τρεις συνολικά υπόγειους χώρους στάθμευσης μέχρι την επιμονή του προηγούμενου δημάρχου κ. Στ. Κουσουρνά να συνεχίσει την προσπάθεια η οποία για πολλούς λόγους ήταν καταδικασμένη. Τελικά αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμιά μελέτη για υπόγειο χώρο στάθμευσης στην Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου Ρόδου.

Από την άλλη πλευρά είτε αγνοούνται είτε δεν προχωρούν αρκετά γρήγορα τα έργα για επίγειους χώρους περιμετρικά της πόλης οι οποίοι με τη χρήση τους από τους εργαζόμενους στην πόλη και τη μεταφορά επιβατών με μικρά λεωφορεία θα έδιναν ανάσα στο πολύπαθο κέντρο. Να πούμε εδώ ότι ο ΡΟΔΑ έχει ήδη παραγγείλει δύο λεωφορεία για το σκοπό αυτό. Χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιου χώρου είναι στην Ακαντιά (εμπορικό λιμάνι). Ενώ από τον Ιανουάριο φέτος έχει ανατεθεί η κατασκευή του από το Λιμενικό Ταμείο για να χρησιμοποιηθεί ως χώρος στάθμευσης επιβατικών αυτοκινήτων αλλά και πιο μεγάλων οχημάτων δεν έχει ακόμα υπογραφεί η σύμβαση. Πρόκειται για μια έκταση 11.500 τετρ. μέτρων που μπορεί να φιλοξενήσει εκατοντάδες οχήματα που φυσικά σε διαφορετική περίπτωση μπαίνουν στο κέντρο της πόλης. Το Λιμενικό ταμείο μας ενημέρωσε πάντως ότι η σχετική σύμβαση θα υπογραφεί στις 21/11.

Ο χώρος του παλιού Νοσοκομείου

Όπως λέμε παραπάνω η νέα συγκοινωνιακή μελέτη προβλέπει 240 θέσεις δωρεάν στάθμευσης στο παλιό Νοσοκομείο. Βέβαια η απορία του καθενός και της καθεμίας από εμάς είναι τι τελικά θα γίνει αυτό ο χώρος. Γιατί αν κάποια στιγμή φιλοξενήσει τα δικαστήρια, λογικό είναι να υποθέσουμε ότι δε θα υπάρχει μεγάλη περίσσια θέσεων και για άλλα αυτοκίνητα. Το αναμενόμενο φυσικά είναι ότι ούτε τα δικαστήρια θα φιλοξενηθούν εκεί ούτε χώρος στάθμευσης θα γίνει.

Το χάλι της πόλης και η αδυναμία επέμβασης

Εν τω μεταξύ το κυκλοφοριακό χάος συνεχίζεται στην πόλη και δεν υπάρχει μεγάλη αισιοδοξία ότι αυτό θα αλλάξει. Η δημοτική αστυνομία δεν υπάρχει πια οπότε από πλευράς Δήμου, παρόλο που έχουν δοθεί παράλληλα καθήκοντα σε κάποιους υπαλλήλους, δεν υπάρχει κανένας έλεγχος ενώ ήδη πολλά από τα μηχανήματα στάθμευσης είναι ήδη χαλασμένα. Αυτό εκτός των άλλων προκαλεί και μεγάλη απώλεια εσόδων για το Δήμο που συνεχώς παραπονιέται ότι δεν έχει αρκετά έσοδα. Από την πλευρά της η Τροχαία ενώ είναι υπεύθυνη για το κυκλοφοριακό, πλην ελεγχόμενης στάθμευσης, δε δείχνει ότι μπορεί να ανταποκριθεί στα καθήκοντά της. Η επίσημη δικαιολογία είναι όπως πάντα η έλλειψη προσωπικού οπότε η κατάσταση θα συνεχίσει να είναι η ίδια και χειρότερη.

Μύλοι και Μαντράκι

Μύλοι - Απλά απαράδεκτο

Μύλοι – Απλά απαράδεκτο

Στο κέντρο της πόλης διαδραματίζονται σκηνές απείρου κάλλους. Στην περιοχή των Μύλων και περιμετρικά της Μεσαιωνικής Πόλης όπου διέρχονται όλοι οι τουρίστες και ειδικά αυτοί από τα κρουαζιερόπλοια, η κατάσταση είναι της ντροπής. Ακόμα και τη μπάρα που εμπόδιζε τη στάθμευση στους Μύλους έσπασαν κάποιοι έξυπνοι, χωρίς βέβαια ούτε να ανακαλυφθούν ούτε και να αποκατασταθεί η ζημιά. Στο Μαντράκι ενώ τα λεωφορεία εξυπηρετούν χιλιάδες επισκεπτών, κανένας δεν μπορεί να καταλάβει γιατί πρέπει να υπάρχει και η αφετηρία τους εκεί ως αμαξοστάσιο. Οι δύο αυτές κινήσεις αν γινόντουσαν – κλείσιμο Μύλων και μεταφορά αφετηριών – θα άλλαζαν σε μεγάλο βαθμό την εικόνα του κέντρου. Μεγάλο πρόβλημα πάντως δημιουργείται στο κέντρο και από τα αυτοκίνητα των εργαζομένων αλλά και τα ενοικιαζόμενα που κάλλιστα θα μπορούσαν και θα έπρεπε να σταθμεύουν εκτός κέντρου.

Ιδιωτικά λεωφορεία και ενοικιαζόμενα φέρνουν περισσότερο χάος

Ιδιωτικά λεωφορεία και ενοικιαζόμενα φέρνουν περισσότερο χάος

Μεσαιωνική Πόλη

Παλάτι Ιπποτών - Πρόταση για κλείσιμο της μισής πλατείας και της μισής ξεφτίλας

Παλάτι Ιπποτών – Πρόταση για κλείσιμο της μισής πλατείας και της μισής ξεφτίλας

Οι διαβόητες πλέον μπάρες που ανακοινώθηκαν με τυμπανοκρουσίες από το Μάρτιο του 2010 και κόστισαν €188.000 φαίνεται ότι δεν πρόκειται να λειτουργήσουν εύκολα. Πρώτον, δε βρέθηκαν μέχρι τώρα υπάλληλοι του δήμου για να επανδρώσουν το κέντρο ελέγχου του συστήματος για τα επείγοντα περιστατικά. Επίσης, τουλάχιστον στο πρώτο διάστημα θα απαιτηθεί ενημέρωση και βοήθεια σε όσους δικαιούνται να εισέρχονται στη Μεσαιωνική Πόλη. Φυσικά και τα 3.000 φυλλάδια που έχουν τυπωθεί παραμένουν σε κάποια αποθήκη μέχρι να λειτουργήσει το σύστημα.

Οι μπάρες δε λειτούργησαν ποτέ και είναι αμφίβολο αν θα λειτουργήσουν

Οι μπάρες δε λειτούργησαν ποτέ και είναι αμφίβολο αν θα λειτουργήσουν

Στο φετινό προϋπολογισμό έχει πάντως εγγραφεί πίστωση περίπου €3.000 για συντήρησή τους όμως θα χρειαστεί να απασχοληθούν και υπάλληλοι ασφαλείας (security) αφού στις μεγάλες εισόδους υπάρχει τεχνικό πρόβλημα καθώς μπορεί να περνά ένα μόνο όχημα κάθε φορά. Οπότε χρειάζεται ενημέρωση και καθοδήγηση που δεν κατέστη δυνατόν βέβαια να κάνουν υπάλληλοι του Δήμου.

Εγκαταλείπεται ευτυχώς η ιδέα της δημιουργίας ενός ακόμα (!) υπόγειου χώρου στάθμευσης κάτω από το Μουσουλμανικό σχολείο απέναντι από το Παλάτι των Ιπποτών λόγω αρνητικής γνωμοδότησης της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας. Όμως επειδή τα αυτοκίνητα των «ευαίσθητων» συμπολιτών μας συνεχίζουν να σταθμεύουν ακριβώς έξω από το Παλάτι, προτείνεται από το Γραφείο Μεσαιωνικής Πόλης το κλείσιμο της μισής πλατείας εκεί. Βέβαια κάπου αλλού θα βρουν οι έξυπνοι να αφήνουν τα Ι.Χ τους.

Τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα

Τέσσερα από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα βρίσκονται στο ΡΟΔΑ αλλά δε λειτουργούν

Τέσσερα από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα βρίσκονται στο ΡΟΔΑ αλλά δε λειτουργούν

Τα δέκα ηλεκτροκίνητα αυτοκίνητα που αγοράστηκαν επί Χ. Χατζηευθυμίου δεν επιτελούν βέβαια το ρόλο τους αφού για ακόμα μια φορά δε σκεφτήκαμε πώς θα τα λειτουργήσουμε πριν τα προμηθευτούμε. Τη στιγμή αυτή τα 3 λειτουργούν με ευθύνη επιχειρηματιών της Μεσαιωνικής Πόλης, ένα έχει η Ένωση Ξενοδόχων, τέσσερα είναι χαλασμένα και αραγμένα στο ΡΟΔΑ, ένα στο νεκροταφείο, αλλά και αυτό χαλασμένο, και ακόμα ένα υπήρχε στο Λιμενικό Ταμείο αλλά τώρα αγνοείται.

Η σκέψη της νέας διοίκησης του ΡΟΔΑ είναι να επιστραφούν αυτά της Μεσαιωνικής Πόλης και να δοθούν στους επόπτες καθαριότητας, ένα ή δύο να παραμείνουν στο νεκροταφείο και δύο να παραμείνουν στο Λιμενικό Ταμείο για τις ανάγκες των κρουαζιερόπλοιων και του Home Port για τουρίστες ηλικιωμένους και ΑΜΕΑ. Βέβαια η άποψη μας είναι ότι κακώς θα φύγουν από τους επιχειρηματίες της Παλιάς Πόλης οι οποίοι αν μη τι άλλο τα συντηρούν, τα φροντίζουν και τα διαφημίζουν. Μάλλον θα έπρεπε να βρούμε τρόπους να υπάρχουν και άλλα ηλεκτροκίνητα μέσα εντός των τειχών.
Στη κατεύθυνση αυτή είναι θετική η υπόσχεση Χατζημάρκου για προμήθεια από την Περιφέρεια Ν. Αιγαίου ακόμα έξι οικολογικών λεωφορείων. Φτάνει βέβαια αυτή τη φορά να υπάρχει ένα σχέδιο για το πώς και ποιοι θα τα χρησιμοποιήσουν για να μην συμβεί ότι συνέβη με τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα που αναφέρουμε παραπάνω.

Επίλογος

Το κυκλοφοριακό είναι ένα πρόβλημα το οποίο χρειάζεται σχεδιασμό και πολιτική βούληση. Πάνω απ’ όλα όμως απαιτείται να υπάρχει σαφής κατεύθυνση και προσανατολισμός δηλαδή μια πολιτική θέση για το πώς βλέπουμε τη λειτουργία της πόλης. Αφού λοιπόν ξεκαθαρίσουμε με δημόσια διαβούλευση μακριά από μικροσυμφέροντα την πολιτική κατεύθυνση που επιλέγουμε, θα πρέπει να μελετήσουμε συνολικά την κινητικότητα σε μια μεγάλη έκταση που θα μπορούσε να είναι το Βόρειο Τρίγωνο του νησιού. Κατόπιν πρέπει να υλοποιήσουμε τις προτάσεις των μελετητών οι οποίες όμως πρέπει να κινούνται στη σφαίρα του εφικτού. Κυρίως όμως να πάρουμε βιώσιμα και πρακτικά μέτρα που θα βοηθήσουν τις λειτουργίες του αστικού περιβάλλοντος του νησιού μας προς όφελος του περιβάλλοντος, της κοινωνίας και της οικονομίας του νησιού.

Posted in Βιώσιμες Πόλεις & Οικισμοί | Σχολιάστε

Στερεά Απόβλητα: Τρεχάτε ποδαράκια μου

Η νέα δημοτική αρχή πρέπει να βιαστεί αν θέλει να λυθεί το βασικό θέμα των απορριμμάτων και να μη χαθούν πολύτιμοι πόροι λόγω μεγάλων καθυστερήσεων. 

Τα μεγάλα ζητήματα:

  • Καθυστέρηση στην κατασκευή του Κέντρου Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών (ΚΔΑΥ)
  • Δεν έχει ληφθεί απόφαση για τον τρόπο λειτουργίας του ΚΔΑΥ όταν (και εάν) κατασκευαστεί
  • Προβλήματα στο Βιολογικό Καθαρισμό του ΧΥΤΑ
  • Καμιά προσπάθεια για κομποστοποίηση των οργανικών αποβλήτων
  • Καθυστέρηση στην προκήρυξη για τη Μονάδα Βιοαερίου
  • Καθυστέρηση στη χωροθέτηση Μονάδας Διαχείρισης Αποβλήτων Εκσκαφών, Κατασκευών και Κατεδαφίσεων (Μπάζα)
  • Καθυστερήσεις στην επέκταση της Ανακύκλωσης σε όλα τα  Σχολεία
  • Καθυστέρηση στην κατασκευή ΧΥΤΑ Ν. Ρόδου. Περνάει στη νέα προγραμματική περίοδο.
  • Καινούργια εστία δυσοσμίας ο ΧΥΤΑ
Τα Οικολογικά Ροδιακά ενημερώνουν το Δήμαρχο Ρόδου για το πρόβλημα των Στερεών Αποβλήτων

Τα Οικολογικά Ροδιακά ενημερώνουν το Δήμαρχο Ρόδου για το πρόβλημα των Στερεών Αποβλήτων

Εξαιρετικά αργά κινούνται τα πράγματα από πλευράς Δήμου Ρόδου όσον αφορά το καυτό θέμα της διαχείρισης των Αστικών Στερών Αποβλήτων ή των «σκουπιδιών» όπως έχουμε συνηθίσει να τα αποκαλούμε. Αυτό είναι το συμπέρασμα της έρευνας που έκαναν τα Οικολογικά Ροδιακά τις προηγούμενες δύο εβδομάδες ώστε ενόψει της νέας δημοτικής περιόδου να δούμε πού ακριβώς βρισκόμαστε και ποιες ακριβώς είναι οι προθέσεις της νέας δημοτικής αρχής.

Συνάντηση με τους Μ. Παλαιολόγου και Μ. Σταυρή, εντεταλμένο σύμβουλος για τις παραλίες

Συνάντηση με τους Μ. Παλαιολόγου και Μ. Σταυρή, εντεταλμένο σύμβουλος για τις παραλίες

Φυσικά θα πει κάποιος ότι δεν είναι λογικό να χρεώσουμε τις καθυστερήσεις στο νέο δήμαρχο και τη νέα δημοτική αρχή που ανέλαβε λιγότερο από δύο μήνες πριν. Η απάντηση είναι ότι εφόσον πολλά από τα πρόσωπα που σήμερα έχουν αναλάβει τη διαχείριση του θέματος κατείχαν θέσεις και στο προηγούμενο σχήμα, επίσης λογικό είναι να υπάρχουν φόβοι και για ανάλογες καθυστερήσεις τώρα ενώ βέβαια οι υπηρεσιακοί παράγοντες παραμένουν οι ίδιοι. Εξάλλου σκοπός της στήλης μας δεν είναι να κάνουμε απλά κριτική αλλά να παρακινήσουμε ώστε να ληφθούν σημαντικές αποφάσεις για την προστασία του περιβάλλοντος, του μεγαλύτερου  «όπλου» που έχουμε ως χώρα και νησί για να επιβιώσουμε οικονομικά.

Τα μεγαλύτερα θέματα

Στην αρχή του άρθρου μας παραθέτουμε συνοπτικά τα μεγαλύτερα προβλήματα που υπάρχουν για μια ορθολογική και φιλική προς το περιβάλλον διαχείριση των Αστικών Στερεών Αποβλήτων (ΑΣΑ) όπως άλλωστε την έχουμε περιγράψει και στα πολλά αφιερώματα που έχουμε κάνει μέσα από τη στήλη μας. (βλ. πχ  14/11/2013, 7/11/2013, 31/10/2013, 13/06/2013 κλπ). Τα προβλήματα αυτά δεν οφείλονται βέβαια μόνο στους υπεύθυνους του Δήμου αλλά και στη γραφειοκρατία της ελληνικής διοίκησης, χωρίς αυτό  να αποτελεί άλλοθι για τον αργό τρόπο με τον οποίο χειρίζεται ο Δήμος Ρόδου το όλο θέμα.

Γιατί γίνονται αυτά;

Το πρώτο συμπέρασμα στο οποίο έχουμε καταλήξει είναι ότι δεν υπάρχει η πολιτική βούληση ώστε να προχωρήσουν τα πράγματα πιο γρήγορα και στη σωστή κατεύθυνση. Οι αποφάσεις αργούν να ληφθούν και όταν ακόμα λαμβάνονται δεν υπάρχει η απαραίτητη παρακολούθηση της πορείας υλοποίησής τους. Άρα πρέπει  η πολιτική ηγεσία να αποφασίσει ξεκάθαρα τι ακριβώς θέλει να κάνει και πότε θέλει να το κάνει. Χρειάζεται δηλαδή ένα σχέδιο για τις άμεσες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ενέργειες που θα πρέπει να γίνουν ώστε αντί να περιμένουμε να ολοκληρωθεί ένα έργο για να σχεδιάσουμε το επόμενο βήμα, να σχεδιάζουμε παράλληλα με διαφορετικό χρονικό ορίζοντα.

Τα Οικολογικά Ροδιακά μιλούν με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Υπηρεσιών Αθ. Κωνσταντίνου και τον εντεταλμένο σύμβουλο Γ. Σαρικά

Τα Οικολογικά Ροδιακά μιλούν με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Υπηρεσιών Αθ. Κωνσταντίνου και τον εντεταλμένο σύμβουλο Γ. Σαρικά

Ένα δεύτερο σημείο αιχμής  είναι το επίπεδο συνεργασίας των διαφόρων υπηρεσιών και των αντίστοιχων αιρετών που το τελευταίο χρονικό διάστημα ήταν στο μηδέν. Η μια υπηρεσία δεν ήξερε τι σχεδιάζει η άλλη ακόμα και εάν την αφορούσε άμεσα. Εννοείται ότι από δω και μπρος θα πρέπει να υπάρξει ένα καλό επίπεδο συνεργασίας και όπως ο ίδιος ο δήμαρχος  εξήγγειλε (βλ. εφ. Ροδιακή 14 και 16 Σεπτεμβρίου 2014) συντονιστής και ελεγκτής της όλης προσπάθειας πρέπει να είναι ο ίδιος  που έχει και την τελική ευθύνη για την πορεία του δημοτικού έργου.

Το ΚΔΑΥ – Κατασκευή

Προσεχώς ... ΚΔΑΥ

Προσεχώς … ΚΔΑΥ

Το έργο πέρασε και περνάει από … σαράντα κύματα με αποτέλεσμα να έχουμε φοβερές καθυστερήσεις σε ένα έργο που είναι τόσο αναγκαίο για τη διαχείριση των αποβλήτων συσκευασιών και αποφυγή των προστίμων που ακόμα και οι ίδιοι οι κυβερνητικοί παράγοντες εξαγγέλλουν (βλ. πχ δηλώσεις Καλαφάτη  http://wp.me/p1g3vz-15e και πιο πρόσφατα συνέντευξη στη Μ. Χονδρογιάννη του  ΓΓ Διαχείρισης Απορριμμάτων Δ. Καλογερόπουλου, εφ. Δημοκρατική 21/09/2014).

Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Μ. Παλαιολόγος και ο  Διευθυντής Καθαριότητας Ν. Ρόδης

Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Μ. Παλαιολόγος και ο Διευθυντής Καθαριότητας Ν. Ρόδης

Να θυμίσουμε ότι η ένταξη του έργου έγινε από την Ενδιάμεση  Διαχειριστική Αρχή στις 14/11/2011 στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη (ΕΠΠΕΡΑΑ) ενώ μόνο τα δύο από τα τέσσερα υποέργα έχουν δημοπρατηθεί. Το κύριο έργο  που είναι αυτό της κατασκευής του κτηρίου αντιμετωπίζει αρκετά προβλήματα και καθυστερήσεις. Ο εργολάβος του έργου που δημοπρατήθηκε στις 12/3/2013,  εγκαταστάθηκε στις 21/5/2014 αλλά πριν από λίγο διαπιστώθηκε ότι το κτήριο δε χωράει στην επιλεγμένη έκταση! Μιλάμε όμως για  ένα έργο για το οποίο υπάρχουν τα χρήματα και είναι τεράστιας σημασίας για το νησί αφού εκτός των άλλων θα δώσει και τουλάχιστον διπλάσιο χρόνο ζωής στο νέο κύτταρο του ΧΥΤΑ.

Η προμήθεια του σταθερού εξοπλισμού

Τα Οικολογικά Ροδιακά συζήτησαν με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Υπηρεσιών για τα έργα που αφορούν τη διαχείριση των ΑΣΑ

Τα Οικολογικά Ροδιακά συζήτησαν με τον αντιδήμαρχο Τεχνικών Υπηρεσιών για τα έργα που αφορούν τη διαχείριση των ΑΣΑ

Για το έργο του ΚΔΑΥ απαιτείται να γίνει προμήθεια του σταθερού εξοπλισμού του, προϋπολογισμού €1.950.000.Η μελέτη έχει διαβιβαστεί από την Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή (ΕΔΑ) στο Ελληνική Εταιρεία Αξιοποίησης Ανακύκλωσης (ΕΕΑΑ) για τη σύμφωνη γνώμη της και όπως διαβεβαιώνουν υπηρεσιακοί παράγοντες  θα δημοπρατηθεί χωρίς προβλήματα στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα. Πάντως και εδώ έχουμε αρκετές καθυστερήσεις ενώ απομένει ακόμα ένα υποέργο, αυτό του κινητού εξοπλισμού προϋπολογισμού €150.000, να ωριμάσει και να δημοπρατηθεί.

Ετοιμαστείτε να πληρώσουμε

Να θυμίσουμε εδώ ότι για τα κύρια δημοτικά απόβλητα που οδηγούνται σε ταφή χωρίς επεξεργασία θα κληθούμε να πληρώσουμε πάνω από 2,5 εκατομμύρια ευρώ στην αρχή, ποσό που μπορεί να ξεπεράσει  τελικά ακόμα και τα 4 εκατ. ευρώ!!  Όμως ανησυχία προκαλεί και το γεγονός ότι δεν υπάρχει κανένα σχέδιο για το πώς θα λειτουργήσει το ΚΔΑΥ όταν (και εάν) ολοκληρωθεί. Όπως λέμε παραπάνω δεν είναι δυνατόν να περιμένουμε να ολοκληρώνεται το κάθε έργο και μετά να ψαχνόμαστε πώς θα λειτουργήσει.

Βιολογικός Καθαρισμός του ΧΥΤΑ

Ο Βιολογικός Σταθμός του ΧΥΤΑ είναι έργο υψηλής προτεραιότητας

Ο Βιολογικός Σταθμός του ΧΥΤΑ είναι έργο υψηλής προτεραιότητας

Η μελέτη για τη βελτίωση του Βιολογικού Καθαρισμού του ΧΥΤΑ ο οποίος έχει πολλά προβλήματα και είναι τεράστιας σημασίας για τη σωστή λειτουργία του αφού επεξεργάζεται τα υγρά απόβλητα των σκουπιδιών ώστε να μη διατίθενται στο περιβάλλον και να καταλήγουν στις θάλασσες, έχει υποβληθεί στην Ειδική Διαχειριστική Αρχή για ένταξη στο ΕΠΠΕΡΑΑ από το Μάρτιο και λόγω προβλημάτων στο πρόγραμμα όπως εξηγούμε παρακάτω, δεν έχει ακόμα πάρει τη σχετική έγκριση.

Πανοραμική Άποψη του νέου κυττάρου του ΧΥΤΑ

Πανοραμική Άποψη του νέου κυττάρου του ΧΥΤΑ

Αυτή τη στιγμή υπάρχει σοβαρή σκέψη από υπηρεσιακούς παράγοντες αλλά και τον ίδιο το Δήμαρχο Ρόδου να υλοποιηθεί το έργο ακόμα και με ίδιους πόρους. Πάντως εκτιμάται ότι κατά πάσα πιθανότητα θα ενταχθεί και θα δημοπρατηθεί. Ένα πρόβλημα βέβαια είναι το μπλοκάρισμα του προγράμματος πανελληνίως λόγω υπερδέσμευσης πόρων σε όλη τη χώρα. Εντός των ημερών, σύμφωνα με πληροφορίες, αναμένονται απεντάξεις  και συνέχιση των ώριμων έργων.

Δεξαμενή συγκέντρωσης υγρών αποβλήτων από το νέο κύτταρο

Δεξαμενή συγκέντρωσης υγρών αποβλήτων από το νέο κύτταρο

Κομποστοποίηση Οργανικών Αποβλήτων

Όπως τονίζουμε παραπάνω σύμφωνα με την οδηγία-πλαίσιο 98/2008 και τον εθνικό  Νόμο 4042/2012 θα επιβάλλεται ειδικό τέλος ταφής €35 έως €60 και  για την διάθεση μη επεξεργασμένων οργανικών απορριμμάτων. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι πρέπει να υπάρξει σχεδιασμός για τα οργανικά απόβλητα που αποτελούν μεγάλο μέρος της συνολικής ποσότητας των 75.000 τόνων σκουπιδιών που διατίθενται στο ΧΥΤΑ.  Σήμερα δεν υπάρχει καμία σκέψη για το πώς θα αντιμετωπίσουμε αυτή την πρόκληση που θα μπορούσε εκτός από το πρόβλημα των οργανικών αποβλήτων, να δώσει λύση και στα κλαδέματα και άλλα οργανικά απόβλητα δήμου, ξενοδοχείων και ιδιωτών αλλά και της λυματολάσπης από τους Βιολογικούς Σταθμούς. Παράλληλα θα μπορούσε να εφοδιάσει με καλής ποιότητας λίπασμα τοπικής παραγωγής όλους όσοι το χρειάζονται, με πρώτο και καλύτερο το Δήμο Ρόδου.

ΑΕΚΚ – Απόβλητα Εκσκαφών, Κατασκευών και Κατεδαφίσεων – Κοινώς Μπάζα

Μονάδα ΑΕΚΚ στη Θεσσαλονίκη

Μονάδα ΑΕΚΚ στη Θεσσαλονίκη

Τα πρόστιμα που αναφέρουμε θα ισχύσουν και για τα μπάζα που απορρίπτονται στο περιβάλλον. Η χωροθέτηση μονάδας  επεξεργασίας αυτών των αποβλήτων βρίσκεται ακόμα σε πρώιμο στάδιο αφού έχει υποβληθεί εδώ και αρκετό καιρό στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου προμελέτη που προβλέπει χωροθέτηση ανάμεσα στις δύο λατομικές ζώνες του νησιού και αναμένεται η απάντηση. Θα ακολουθήσει η οριστική μελέτη και σύμφωνα με τα όσα μας δήλωσε ο Δήμαρχος θα γίνει διαγωνισμός για την ανάδειξη ιδιώτη επενδυτή για τη μονάδα στο πρότυπο άλλων μονάδων στην υπόλοιπη Ελλάδα (Θεσσαλονίκη, Δράμα, κλπ).  Καταλαβαίνει κανείς ότι έχουμε – και εδώ – ακόμα πολύ δρόμο να διανύσουμε.

Μονάδα Βιοαερίου – Δύσκολα τα πράματα

Το προηγούμενο Δημοτικό Συμβούλιο Ρόδου σε συνεδρίασή του στις 7/8/2013 ομόφωνα αποφάσισε να εκμισθώσει έναντι χρηματικού ποσού συνιστάμενου σε ποσοστό στα εκατό (%) επί του κύκλου εργασιών και για χρονικό διάστημα 15 ετών τα δικαιώματα εκμετάλλευσης  του βιοαερίου από το ΧΥΤΑ Β. Ρόδου. Η απόφαση λήφθηκε καθώς το Δημοτικό Συμβούλιο έκρινε ότι είναι βιώσιμη μια τέτοια μονάδα και λαμβάνοντας υπόψη την εθνική νομοθεσία για τους όρους υγειονομικής ταφής των οργανικών αποβλήτων που επιτρέπει τη διάθεση του βιοαερίου σε πυρσό καύσης μόνο σε περίπτωση  που δεν είναι δυνατή η ενεργειακή αξιοποίησή του. Να σημειωθεί βέβαια ότι ο πυρσός καύσης του ΧΥΤΑ δε λειτούργησε ποτέ λόγω της πυρκαγιάς που είχε ξεσπάσει μόλις πρωτοκατασκευάστηκε το έργο.

Αυτή τη στιγμή η μελέτη για την εκμετάλλευση του βιοαερίου που εκπονήθηκε σύμφωνα με την παραπάνω απόφαση βρίσκεται στο Τμήμα Ακίνητης Περιουσίας του Δήμου. Πρόκειται για μια εξαιρετικά δύσκολη διαδικασία καθώς είναι άγνωστη για το Δήμο και έχει υλοποιηθεί μόνο σε ελάχιστους δήμους της χώρας (πχ Κέρκυρας). Η νέα δημοτική αρχή θα πρέπει να αποφασίσει εάν ακολουθήσει τη δύσκολη αυτή διαδικασία ή θα περιοριστεί στην απλή καύση του βιοαερίου. Πάντως ένα από τα δύο πρέπει να γίνει καθώς το μεθάνιο που παράγεται είναι ισχυρό αέριο του θερμοκηπίου και η διαχείρισή του είναι επιβεβλημένη.

ΧΥΤΑ Ν. Ρόδου

Άλλο ένα σημαντικό για το νησί έργο είναι ο ΧΥΤΑ της Ν. Ρόδου, έργο που είναι πλέον υπό την ευθύνη της ΕΓΝΑΤΙΑ ΑΕ. Το έργο είναι προϋπολογισμού €6.960.000 και μετά από διαγωνισμό το έχει αναλάβει τεχνική εταιρεία του νησιού μας. Περιλαμβάνει την αποκατάσταση του υφιστάμενου ΧΑΔΑ στην περιοχή Ποτηρού Γενναδίου και την κατασκευή ΧΥΤΑ στο ίδιο μέρος. Ο ΧΥΤΑ θα εξυπηρετεί σύμφωνα με τη Περιβαλλοντική Μελέτη τους πρώην δήμους Ν. Ρόδου, Λινδίων, Καμείρου Αρχαγγέλου, Ατταβύρου και Χάλκης με εξυπηρετούμενο πληθυσμό 54.129 κατοίκους και  παραγωγή αποβλήτων 21 τόνους το έτος. Είναι χωρητικότητας 336.045 m3 και έχει προβλεπόμενο χρόνο ζωής τα 12 έτη.

Να σημειωθεί ότι η Έγκριση των Περιβαλλοντικών Όρων έγινε το Ιούνιο του 2012, η δημοπράτηση το Νοέμβριο του 2013 ενώ τις επόμενες μέρες αναμένεται να υπογραφεί η σύμβαση με τον ανάδοχο. Όμως η χρηματοδότηση του έργου θα περάσει ως «γέφυρα» στην επόμενη προγραμματική περίοδο όπου και θα ενταχθεί στο νέο επιχειρησιακό πρόγραμμα του ΥΠΕΚΑ. Η απορία βέβαια είναι πώς θα ξεκινήσει και θα ολοκληρωθεί ένα έργο που υπογράφεται φέτος όταν ξέρουμε ότι η χρηματοδότησή του θα γίνει από την επόμενη προγραμματική περίοδο.

Η ανακύκλωση στα σχολεία

Περιμένοντας ... την ανακύκλωση στα σχολεία

Περιμένοντας … την ανακύκλωση στα σχολεία

Η ανακύκλωση στα σχολεία ξεκίνησε πέρσι με τη συνδρομή της ιδιωτικής εταιρείας που έχει αναλάβει το έργο της αποκομιδής μεγάλου μέρους των απορριμμάτων του νησιού. Η αρχή ήταν καλή αφού στο πρόγραμμα συλλογής μπήκαν αρκετά σχολεία, όμως το ζήτημα έμεινε εκεί ενώ έπρεπε να προχωρήσει και με τα υπόλοιπα σχολεία, τουλάχιστον τα μεγαλύτερα. Ελπίζουμε η Υπηρεσία Καθαριότητας που ξεκίνησε τη δράση να τη συνεχίσει ώστε να δημιουργήσουμε σιγά σιγά μια νέα νοοτροπία στους αυριανούς πολίτες.

Και ο Δήμαρχος τι λέει για όλα αυτά;

Ο Δήμαρχος Ρόδου Φ. Χατζηδιάκος έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον για τα όσα του τέθηκαν

Ο Δήμαρχος Ρόδου Φ. Χατζηδιάκος έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον για τα όσα του τέθηκαν

Τα Οικολογικά Ροδιακά μετά την έρευνα επιδιώξαμε να συζητήσουμε το θέμα και με το νεοεκλεγέντα Δήμαρχο Ρόδου κ. Φώτη Χατζηδιάκο.  Από την κουβέντα φάνηκε ότι τον  απασχολεί  ιδιαίτερα το θέμα της διαχείρισης των στερεών αποβλήτων και μάλιστα φάνηκε λίγο βιαστικός ώστε να ξεκινήσει γρήγορα και να έχει κάποια πρώτα αποτελέσματα.

Τα Οικολογικά Ροδιακά τον ενημέρωσαν για τα συμπεράσματα που έχουμε βγάλει από τη μακροχρόνια ενασχόλησή μας με το θέμα αλλά και μετά την έρευνα των τελευταίων ημερών. Το ευχάριστο είναι ότι έχει ζητήσει τη γνώμη ανθρώπων που κατέχουν το θέμα καλά, όμως από την άλλη πλευρά δέχεται προτάσεις τις οποίες έχει απορρίψει στο σύνολο του ο ροδιακός λαός, προτάσεις που μόνο ζημιά θα κάνουν στο περιβάλλον και την οικονομία του τόπου.

Σε κάθε περίπτωση εμείς παραμένουμε στη διάθεση του Δήμου αλλά και οποιουδήποτε άλλου φορέα θέλει να προχωρήσει στη φιλική για το περιβάλλον και τις τσέπες των πολιτών λύση. Κι αυτή η λύση δεν μπορεί παρά να προβλέπει Μείωση, Επαναχρησιμοποίηση, Ανακύκλωση και Κομποστοποίηση των απορριμμάτων μας στο μέγιστο βαθμό. Σε κάθε τέτοια προσπάθεια θα είμαστε αρωγοί και συμπαραστάτες.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε